Essentaksterfte hakt stevig in het aanzien van ons landschap

Door Harm gepubliceerd in Persoonlijke ervaringen

Vandaag waren we op bezoek bij familie in het noorden van het land. Nadat we gezellig hadden geconverseerd besloten we in de omgeving van hun woning even de benen te strekken. Hun woning - een kleine oude boerderij - is gelegen tegen een bosrand van een ooit zestig jaar geleden aangeplant klein productiebos, bestaande uit eiken, beuken en essen. Wat me al spoedig opviel tijdens onze wandelingetje waren de open plekken in het bos op plaatsen waar, volgens onze gastheer, essen hadden gestaan. Die bomen moesten worden gekapt vanwege de dodelijke essenziekte die in dit bos rondwaarde. Nu ben ik geen expert in bomen en bosbouw, maar omdat de aanblik van al die kaalslag mij intrigeerde besloot ik bij thuiskomst me eens van deze ziekte op de hoogte te stellen.

 

 

            acba694677a326a3bbb51c3ee0b4a82b_medium.                                                                                                      

Voor veel mensen is het woord essentaksterfte, net als dat het voor mij was, misschien een ongekend begrip. Soms heeft men wellicht wel eens over deze boomziekte gehoord, doch meestal dringt het bij de bevolking van de Lage Landen niet echt door, omdat de interesse voor zo’n boomziekte bij de meeste mensen doorgaans ontbreekt. Begrip voor deze thans gruwelijk snel om zich heen slaande pandemie onder de essen in de Benelux begint pas interesse en nieuwsgierigheid bij de bevolking op te leveren na het aanschouwen van hele bossen met dode bomen, alsmede na het waarnemen van de aanverwante kap van soms vele honderden hectare met essen beplant bos. Een massale boomkap wat het zichtbare resultaat is van deze zeer besmettelijke boomziekte waar nog geen geneeswijze voor bestaat.

Volgens specialisten van de universiteit van Wageningen is deze boomziekte halverwege de jaren negentig van de vorige eeuw vanuit Azië ( vermoedelijk China – Siberië ) komen overwaaien. Het is misschien stom toeval dat deze grootse uitbraak samenvalt met het eveneens uit Azië afkomstige coronavirus dat ons mensen vandaag de dag zo dodelijk treft. Maar de essentaksterfte is geen virusziekte, doch het gevolg van een minuscuul kleine schimmeltje dat zich op de bladeren van de boom vastzet en zich vervolgens via verstuiving verplaatst naar andere essen. Deze schimmelziekte met de naam hymenoscyphus fractineus – vals essenvlieskelkje - is een dodelijke en zeer besmettelijke paddenstoelachtige schimmel gebleken die inmiddels voor grote onrust onder parkbeheerders, gemeenten en bosbeheerders heeft gezorgd. Staatsbosbeheer is reeds enkele jaren geleden overgegaan tot het kappen van tientallen hectaren essenbossen. Een daad die door vele gemeenten en particuliere boseigenaren uiteindelijk noodgedwongen is gevolgd, al is het niet duidelijk of met het kappen van de bomen de dodelijke schimmel ook daadwerkelijk uit onze natuur zal verdwijnen. Wat dat betreft lopen de meningen van de deskundigen nogal uiteen. 

 

               6abf54adfd49e0ed4447afcde96fc0cc_medium.

Wat uiteraard wel opvalt is de zichtbare kaalslag in sommige bossen waar veel essen stonden. De gewone es, een in de Benelux inheemse boom, moet nu opeens onder druk van een uiterst besmettelijke schimmel in onze natuur het veld ruimen, al moet worden gezegd dat niet alle essensoorten gebukt gaan onder aanvallen van deze schimmelsoort. Het zijn met name de veelvuldig aangeplante zwarte es, ( fraximus nigra ) de smalbladige es ( fraximus augustifolia )  en vooral de gewone es ( fraximus exelsior ) die zwaar lijden onder deze schimmelinfectie. Vaak zullen natuurbeheerders en bosbouwers de opengevallen plekken waar ooit essen stonden wel weer opnieuw met een ander soort bomen inplanten, maar buiten dat zoiets een kostbare geschiedenis is, duurt het vaak een generatie voordat er weer sprake is van een behoorlijk stuk bos. Terwijl men dan op de koop toe moet nemen dat vooral in de beginjaren, op de plaatsen met nieuw ingeplante boompjes, vaak massale groei van brandnetels en braamstruiken plaatsvindt die de groei van jonge aanplant soms ernstig kunnen verhinderen. Zo zie je maar weer dat niet alleen de mens gebukt gaat onder de bedreiging van een Aziatisch ziektefenomeen zoals dat met het  coronavirus thans het geval is. Onze bossen krijgen in vrijwel dezelfde tijd met andere dodelijke Aziatische ziekte te maken. Ik geloof niet in toeval, maar toch…    

  

21/11/2020 23:06

Reacties (5) 

1
27/11/2020 17:36
De bedreiging van onze cultuur en gezondheid: het komt alles uit het Oosten, volgens de virus-waanzinnigen. Het is een complot.
Een enge stroming: Complot-theorieen .Komen vaak bij joden als boosdoeners terecht. Revival van het fascisme.

1
27/11/2020 17:59
Ja... gelukkig geloof ik zelf niet in complot denken, terwijl oorzaak van het ontstaan van ziekten in de natuur vaak slechts na heel veel moeite en langdurig onderzoek te achterhalen zijn. Maar je hebt gelijk met je laatste opmerking. Er zijn ook in onze moderne tijd nog altijd mensen die zelfs de dagelijkse problemen op bepaalde bevolkingsgroepen durven af te reageren. Trieste figuren zijn dat naar mijn mening.
1
22/11/2020 03:44
Dit vind ik dus echt een prima artikel van je.
2
22/11/2020 00:56
Net als bij mensen en bij andere dieren: soms komt er een epidemie die opruimt als er teveel gelijksoortige exemplaren te dicht op elkaar staan. In Duitsland sterven hele dennenbossen door toedoen van een kever.
Ik herinner mij nog de iepziekte in de jaren negentig: die heeft ons onze prachtige goud-iep gekost die toen bijna 100 jaar oud was. Er was niets tegen te doen.
Ik heb wel wat essen hier, maar die zien er nog goed uit. Ze staan tussen allemaal eiken en beuken gelukkig.
1
22/11/2020 13:31
Ja dat Duitse probleem hebben we ooit ook in Nederland gehad in de zestiger jaren van de vorige eeuw. Dat kevertje noemt men de dennenscheerder. Het was in het verleden vooral een vernieler van de dennenbossen in de Hollandse duinstreek. In het Kennemerland zijn toen uit voorzorg hele bossen gekapt. En met de iepen is het nog altijd linke soep heb ik op een site van UN. Wageningen gelezen.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert