Over de Noordzee:

Door Candice gepubliceerd in Geschiedenis

Over de Noordzee:

Iedere Nederlander die wel eens een lekker dagje naar de kust gaat, Huisduinen, Callantsoog, Egmond aan Zee, Zandvoort, Noordwijk, Scheveningen, Domburg, Westkapelle of Cadzand-Bad, geniet van het kijken naar die zo schitterende plas water die zich voor je uitstrekt. Een plas water die moordend en verwoestend kan zijn … maar ook leven geeft en ons plezier schenkt. Zelf ben ik dus geboren op een daadwerkelijke steenworp afstand van deze Zee (zie foto 1) en zwom ook altijd daar, want daar zwemden nooit andere mensen, omdat ze dan dus over steentjes moesten lopen om in het water te komen … ik trok gewoon gympies aan en zwom daarmee. En als ik ga zwemmen bij Scheveningen (want bij Huisduinen gaat dus niet meer) dan zwem ik altijd op deze plek van de onderstaande foto. Een heel eind weg van de stranddrukte en dus uit de buurt van andere mensen. En ik koos voor die ene plek en nu dus voor deze plek, omdat het zoveel lekkerder zwemmen is als er niet overal om je heen mensen zwemmen en rondhangen.

Geschiedenis van de Noordzee:

Daar waar wij graag zwemmen – ik zwem alleen in de zee en wat enorm gezond is - liepen vroeger de mammoeten en andere grote oerbeesten. Onze Noordzee is nog maar een jonkie van net aan 9.000 jaar oud. Het ontstond toen na de laatste ijstijd het ijs begon te smelten. Het einde van deze heerlijke ijspret zorgde er mede voor dat mammoeten voortaan alleen nog maar voorkwamen als fossielen, maar het zorgde ook voor de komst van de reuzenhaai – niet meteen, want eerst moest de Noordzee nog ontstaan – en ook voor de zeepaardjes. En dus tevens voor de stranden waar u nu zomers uw huid kunt laten verpieteren.

Wat weten we van de Noordzee?

We weten dat de Noordzee ten westen van ons ligt en dat het water van de Noordzee vooral nat is. Maar er is meer en wat de meesten mogelijk nog niet weten:

Zo weet u vast niet dat de zeebodem uit zand bestaat … natuurlijk weet u dat, maar er zijn ook delen (allen buiten het Nederlandse deel) wat uit grindbanken bestaat of zijn prachtige onderwater ravijnen gevormd. Dit is overigens het Nederlandse deel van de Noordzee. Circa. 18.500 km2.

Maar er is nog meer wat lang niet iedereen over de Noordzee weet.

– De totale oppervlakte is 750.000 km2 met een volume van 94.000 km3 water.

– De gemiddelde diepte is 94 meter (de Atlantische oceaan heeft stukken van 4 kilometer diepte) en het zuidelijkste puntje tot het noordelijkste Nederlandse puntje kent een diepte tot maar 50 meter. Het diepste punt vinden we bij Skagerak (Noorwegen) en dat is zo'n 700 meter.

– Lengte (Noord-Zuid) is 960 km en breedte (Oost-West) is 580 km.

– De kustlijn heeft een lengte van 450 km.

– Gemiddelde temperatuur van het water is 11 graden voor het zuidelijke gedeelte en is 9 graden voor het Noordelijke gedeelte.

– Jaarlijks stroomt er maar liefst 770 km3 water vanuit rivieren in de Noordzee (470 km3 uit de Baltische Zee).

– Gemiddeld vliegen er jaarlijks 80 miljoen vogels over de Noordzee. Ik heb ze niet geteld.

– We vinden er overigens ook nog zacht koraal en bruinvissen …. 350.000 stuks.

Noordzee zeestromingen:

De Noordzee is een zee die te maken met maar liefst drie landgrenzen. In het westen ligt Engeland, in het oosten België/Frankrijk en Nederland en in het noordoosten Noorwegen en Denemarken. En de breedte is dan ook niet overal hetzelfde of ook maar enigszins hetzelfde, want het breedste stuk i het noorden vinden we tussen Schotland en Denemarken (500 km) en in het zuiden vinden we het tussen Dover en Calais en daar is het slechts 32 km breed. En dat fungeert als een enorme trechter. Vanuit het Kanaal komt het water van de enorme Atlantische Oceaan als een warme zeestroming in die trechter terecht en zorgt daarmee voor heel veel waterbeweging in de Noordzee (een sterke stroming) en vanuit de veel koudere Noordelijke IJszee stroomt er ook water richting de Noordzee en wat tien keer meer is dan via het Kanaal. Dus vanuit het zuiden forceert het warmere water via een soort trechter om binnen te dringen en wat met een grote kracht gaat en vanuit het noorden stroomt kouder water in nog veel grotere hoeveelheden binnen. En dat lijkt heel erg op een militaire inval in een land.

En deze kaart laat nog iets heel duidelijk zien en dat is waarom we zoveel te maken hebben met een zuidwestelijke wind … kijk maar naar de stroming langs onze kust. De zwarte pijlen heb ik zelf toegevoegd.

Eb en vloed:

Ik denk dat iedereen wel weet waar dat voor staat, maar nog even in het kort. Eb en vloed zijn dus de getijden en ontstaan doordat drie hemellichamen graag een spelletje met elkaar mogen spelen. De Zon, de Aarde en de Maan. De Maan draait om ons (de Aarde dus) heen en zoals bekend bestaat er zoiets als aantrekkingskracht en doordat de Maan veel dichterbij staat (384.000 km tegen de Zon op 150.000.000 km) heeft dat zo kleine ettertje invloed op onze getijden. En de zeeen en oceanen reageren nu eenmaal sterker op de Zon en de Maan dan het vasteland en dat veroorzaakt vloedgolven. En de Aarde draait zelf ook nog eens elke dag om haar eigen as, waardoor het dus twee keer per dag eb en vloed is.

Fossielenparadijs:

Dit is een kies uit een bovenkaak van een mammoet gevonden in de Noordzee. En dat is dus helemaal niet iets wat bijzonder is, want voor het een zee werd, liepen er mammoeten rond en die dieren zijn echt niet daarna gaan schaatsen op het naderende ijs. Nee ….. die werden op den duur één met het ijs en met nadien de zeebodem. De Noordzee is een waar paradijs voor fossielenjagers en de enige reden dat ze dat niet doen is het feit dat ze daarvoor op de Noordzeebodem moeten zijn en die ligt … juist onder water. En onze Noordzee is samen met Siberië de rijkste vindplaats van mammoetfossielen ter wereld.

Maar … hoe krijg je die fossielen van de zeebodem dan op land? Nou, Nederlanders zijn vaak enorme eikels en doorgaans irritante kuttekoppen ….. maar als het moet kunnen ze geweldig samenwerken en bij dit wordt heel erg goed samengewerkt, tussen vissers, verzamelaars en wetenschappers.

Vissers ….. vissen (simpeler kun je hun visserswerk niet uitleggen) en met hun netten die verzwaard zijn met stalen kettingen om de zeebodem om te ploegen (er schijnt een soort vis te zijn – platvis – wat zich namelijk ingraaft) vangen ze naast heel erg veel vis ook de nodige fossielen en i.p.v. ze daarna weer overboord te pleuren leggen ze die apart en in de havens verkopen ze ze vervolgens aan de verzamelaars. Die verzamelaars melden hun ‘aanwinsten’ (botten en kiezen) bij professionele paleontologen, die de fossiele vangsten bestuderen en hun kennis middels publicaties en lezingen weer delen met wie er maar interesse in heeft en dat zijn erg vaak de amateurverzamelaars die die fossielen kochten. Veel van deze amateurs hebben zich ondertussen gespecialiseerd in een bepaald dier, zoals mammoeten, en mogen onderhand echte experts genoemd worden. En de professionele paleontologen leren weer van deze ‘amateurs’. En door deze samenwerking is de kennis over Pleistocene zoogdieren in ons kikkerlandje op een bijzonder hoog peil gekomen. U zult er mogelijk niet op letten, maar het komt regelmatig voor dat hier ontdekkingen worden gedaan die het Wereldnieuws halen.

Een mooi voorbeeld:

De Bruine Bank:

Ongeveer zestig zeemijl (110 km) ten westen (logisch ….. want het is op zee) van IJmuiden vinden we de Bruine Bank en wat daar aan hoeveelheid botten op de bodem ligt is gewoon waanzinnig te noemen. Mogelijk is er dus geen plek op Aarde waar een grotere dichtheid aan fossiele resten van zoogdierresten uit de laatste ijstijd te vinden is.

En daar is een verklaring voor. Tijdens de ijstijd was dit gebied een smeltwatermeer en grote grazers zoals oerossen kwamen daar water drinken en net zoals bij waterplaatsen in Afrika … lagen er toen ook roofdieren op de loer, want waarom zou je je inspannen met zoeken naar eten als het eten naar je toekomt.

Het zal daar regelmatig feest zijn geweest voor de roofdieren en minder gezellig voor de grazers. De restanten lieten de volgevreten roofdieren liggen (daar hadden ze niks aan) en die raakten bedekt met sediment (klei, zand, grind) en werden op die manier bewaard in de kleilagen op de bodem van het meer. En dan heb je het dus over perfecte omstandigheden om fossielen te bewaren. Ook zijn er al heel wat mammoetkiezen opgevist in de Bruine Bank en ik heb het dan over echt heel wat, want enkele honderdduizenden in de laatste vijftig jaar mag je echt heel wat noemen. En daarna nog heel veel botten van dijbenen, schedels en geweien en al die fossielen verkeren in uitstekende conditie.

De Noordzee herbergt gewoon een enorme grote schat aan perfecte fossielen.

*Candice*

 

20/03/2020 10:21

Reacties (2) 

1
20/03/2020 10:55
Mijn favoriete Nederlandse plekken aan de Noordzee zijn Noordwijk en Katwijk. Eigenlijk pas sinds een jaar of zes. Daarvoor was er maar één zee waar ik me echt thuis voelde: het oude Mare Nostrum.

Ik kom er graag en ga zeker een paar keer per jaar een lang weekendje of midweek. Heerlijk langs de branding struinen, goed om me heen kijken, maar helaas ben ik nog geen fossiel tegengekomen. Grote kans dat ik de meeste ook niet herken. Zo'n mammoetkies herken ik meteen. Tijdens mijn studie heb ik ook eens een sabeltand in mijn handen gehouden. Best indrukwekkend, zo'n enorme dolk....
20/03/2020 11:32
De hele kust is gewoon mooi en de moeite waard,

Zo'n kies heb ik een keer gezien in Hilversum ... maar was mij te zwaar.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert