Tasmaanse duivels, uniek en luidruchtig

Door Asmay gepubliceerd in Dieren en natuur

8e5319deda2896dfcfd12baa43cd369b_medium.Het moet spookachtig zijn geweest voor die eerste Europese kolonisten, die vanaf de 17e eeuw voet aan wal zetten op het ten zuiden van Australië liggende Tasmanië (vernoemd naar de Nederlandse Abel Tasman, die het eiland ‘ontdekte’ in november 1642). Overdag ging het nog wel, maar ‘s nachts hoorde men overal de ijselijkste kreten, veel geruzie en geschreeuw. Wat was het, wie deed het en waar kwam het vandaan? Volgens de meeste van de godsvrezende nieuwe inwoners konden het alleen maar duivels zijn, die zulke vreselijke geluiden maakten. Maar niets bleek minder waar: het was een inheemse diersoort, die verantwoordelijk bleek. De term ‘duivels’ bleef echter hangen en de dieren worden sindsdien ‘Tasmaanse duivels’ of soms ook wel ‘buidelduivels’ genoemd.

Hoe ziet een Tasmaanse duivel eruit?

Vandaag de dag zijn Tasmaanse duivels (Sarcophilus harrisii) de grootste vleesetende buideldieren ter wereld. Ze zijn zo groot als een kleine hond: ongeveer 55-65 cm lang (van kop tot staart) en 25-30 cm hoog. Ze wegen ergens tussen de 4 en de 14 kilogram. Omdat Tasmaanse duivels voornamelijk aaseters zijn, hebben zij bijzonder krachtige kaken (om botten en pezen te kunnen breken en scheuren); hun beet geldt zelfs één van de sterkste onder de zoogdieren.

353e0f18d254caa731338de296534e32_medium.Hun vacht is soms roodbruin, maar meestal donkerbruin tot zwart. Typisch is de grote witte streep dwars op hun borst; sommige dieren bezitten nog enkele witte stippen op de flanken. De kop van een Tasmaanse duivel is compact; zij hebben donkerbruine ogen en lange snorharen. Verder is de binnenkant van hun oren opvallend roze. Zoals andere buideldieren, zit de vetopslag van Tasmaanse duivels eveneens in hun staart, waar ze in een tijd van voedselschaarste kort op kunnen teren. De poten zijn kort, stevig en sterk, waarbij de voorpoten iets langer zijn dan de achterpoten. Hierdoor lopen zij een beetje waggelend. Wanneer Tasmaanse duivels jong (en nog licht) zijn, zijn het goede boomklimmers.

Waar leven Tasmaanse duivels?

b66751d29da0c69b461e375294158cd9_medium.Ooit leefden Tasmaanse duivels over het gehele continent van Australië en op de Australische eilanden. Mogelijk was het de in roedels jagende dingo (inheemse Australische wilde hond), die tot het verdwijnen van de soort op het vasteland van Australië heeft geleid. Feit is, dat de Tasmaanse duivel op het Australische continent al eeuwenlang uitgestorven was. Op het circa 240 kilometer ten zuidoosten van Australië gelegen eiland Tasmanië kwam de dingo echter niet voor en kon de populatie van Tasmaanse duivels zich wel handhaven.

Voortplanting bij Tasmaanse duivels

Tasmaanse duivels zijn na een jaar geslachtsrijp en zullen meestal paren in maart. Bij zo’n paring gaat het er vrij ruw aan toe: er wordt gevochten, gebeten en geschreeuwd. Na een korte zwangerschap van circa 21 dagen bevalt het vrouwtje van 20-30 minuscule jongen (in Australië ‘Joeys’ genoemd), die in haar naar achteren gerichte buidel kruipen. Omdat het vrouwtje slechts vier tepels bezit, zullen de meeste jongen sterven. De overlevende Joeys blijven ongeveer 4 maanden bij hun moeder in de buidel zitten.

59d07c250381432eedf37051a6778dc0_medium.Daarna blijven zij nog 1-2 maanden in het hol, terwijl de moeder hen voedt. Met 5-6 maanden zijn de jongen geheel gespeend en kunnen zij vast voedsel eten.

Jonge Tasmaanse duivels zijn bijzonder speels. Zij buitelen en vechten, stoeien en springen met elkaar (of – als ze alleen zijn – met hun moeder) om alle vaardigheden op te doen, die zij als volwassen dieren bij voedselgevechten rond een karkas moeten bezitten. Toch overleeft hooguit de helft van de jonge Tasmaanse duivels hun eerste levensjaar.

Leefgewoonten van Tasmaanse duivels

1edc53145497b106745f8da1a6e5a51f_medium.De dieren, die buiten de paartijd solitair leven, vestigen zich het liefst in bergachtige of bosachtige streken of in begroeide duingebieden. Hier bouwen zij hun nest graag goed verstopt in holle boomstammen, tussen boomwortels of rotsen of in dicht struikgewas. Toch zijn Tasmaanse duivels niet territoriaal. Er kunnen diverse nesten en holen in een gebied relatief dicht bij elkaar liggen, zonder dat er ruzie ontstaat.

Hoewel ze normaal gesproken alleen leven, brengt een voedingsbron hen vaak samen. Tasmaanse duivels zijn in de eerste plaats namelijk aaseters, die ‘s nachts op pad gaan om een karkas te vinden. Tijdens zo’n strooptocht op zoek naar eten kunnen zij wel 16 kilometer per nacht afleggen.

d5400b732e7c32d196d5e587329c51bc_medium.Rondom een karkas zullen Tasmaanse duivels echter altijd ruziën, bijten en schreeuwen - hetgeen hen dus ooit de naam van ‘duivels’ heeft opgeleverd - om de pikorde vast te stellen. Bij zo’n ruzie is het lang niet altijd de grootste of de sterkste die wint. Het is in feite degene met de meeste honger, die het hardst zal schreeuwen, het felst zal ruziën en bijten, die als eerste zal eten. Mannelijke of vrouwelijke, jonge of oude dieren hebben daarin gelijke kansen. Er wordt overigens niets van een kadaver verspild. Tasmaanse duivels eten alles van het karkas op en laten geen kruimel over. Bij gebrek aan vers aas zullen zij zelfs bedorven of rottend vlees eten.

Tasmaanse duivels staan daarnaast ook wel bekend als (buidel-) roofdieren: als ze ze kunnen vangen, zullen ze kleine vogels, kippen, eenden, knaagdieren, slangen, hagedissen, kikkers, vissen, grote insecten e.d. zeker niet versmaden.

Bedreigingen van de Tasmaanse duivel

8949d7fb749d16ca20f18e817dc7e84c_medium.Vanaf 1800 hebben Tasmaanse kolonisten actief getracht de Tasmaanse duivels uit te roeien, omdat zij dachten, dat de dieren de veestapel bedreigden. Hoewel Tasmaanse duivels zeker geen schapen of runderen zullen aanvallen, zullen ze een dood dier natuurlijk wel opeten. Daarnaast kunnen ze kippen, eenden of kuikens verschalken en dat was voor de boeren destijds reden genoeg voor een heksenjacht tegen het inheemse dier. Duizenden Tasmaanse duivels werden in het begin van de 19e eeuw gedood en even leek het, of zij het lot van dat andere inheemse roofdier, de inmiddels uitgestorven Tasmaanse tijger, zouden delen. Gelukkig wist een kleine populatie Tasmaanse duivels zich in de uithoeken van het eiland te handhaven.

a57931a6ec4a3b29b736c372fe37607f_medium.In de jaren 1990 openbaarde zich echter een nieuwe en ernstige bedreiging voor de Tasmaanse duivel. Steeds meer dieren bleken aan een besmettelijke vorm van kanker te leiden en dan vooral op en rond de kop. Deze ziekte, Devil Facial Tumour Disease (DFTD), wordt gekenmerkt door knobbelige tumoren in het gezicht, de bek, de oren of de nek. Hierdoor kunnen de dieren soms moeilijk tot niet meer eten, waardoor ze verzwakken en uiteindelijk sterven. Ook kunnen de tumoren zich tot open zweren ontwikkelen, waardoor infecties vrij spel krijgen.

82ff5597076f22ba8fe23da0a890f011_medium.Onderlinge besmetting vindt vooral plaats door beten, ontstaan bij ruzies over voedsel of tijdens het paren. In de afgelopen 25 jaar is naar schatting zo’n 90% van de Tasmaanse duivel-populatie al aan de ziekte gestorven.

Inmiddels is de Tasmaanse duivel een onder de Australische en de Tasmaanse wetgeving beschermde, maar ook met uitsterven bedreigde diersoort. Men probeert – naast het vinden van een medische oplossing voor DFTD - om weer gezonde Tasmaanse duivelpopulaties op te kweken in kleine, afgesloten reservaten in Zuid-Australië en Tasmanië, die uiteindelijk weer in het wild zouden kunnen worden uitgezet. Voorlopig staan deze kleinschalige projecten nog in de kinderschoenen.

Een andere bedreiging voor de dieren vormt het verkeer. Als aaseters worden Tasmaanse duivels sterk aangetrokken door doodgereden wild. Omdat zij dan op de weg bij het karkas blijven zitten om te eten, worden zij door passerende auto’s ook vaak doodgereden.

Tasmaanse duivels, een lichtpuntje

86a40d90845e0a3cd5c2863daaeb196f_medium.Uit een zes jaar durend onderzoek, geleid door het Menzies Institute for Medical Research van de Universiteit van Tasmanië, is gebleken, dat het eigen immuunsysteem van de Tasmaanse duivel in staat moet zijn om DFTD effectief te bestrijden. Indien dit immuunsysteem echter door welke reden dan ook te veel is verzwakt, zullen de dieren aan de ziekte bezwijken. Inmiddels heeft men een eerste immunotherapie ontwikkeld, die - in de opmars naar een vaccin – veelbelovend lijkt om besmette en zieke Tasmaanse duivels weer te genezen.

 

ASMAY.

© 2020 Foto's: Asmay, Pixabay.com, Wikimedia Commons.

 

b906399ac0117477b72ac1482e82ed30_medium.Zie ook:

Apenstreken-op-de-Rots-van-Gibraltar

Duitsland-de-wolf-in-opmars!

Otters-in-het-wild-een-literaire-inspiratiebron

Suriname-Galibi-en-de-zeeschildpad

Wasberen-nu-ook-echt-in-Nederland

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/

11/02/2020 14:51

Reacties (5) 

1
11/02/2020 16:35
Ai....ai...heel mooi, maar ook heel sneu!
1
11/02/2020 15:54
Interessant artikel! Bitter, dat dit dier de poging tot uitroeiing van de 19e eeuw heeft overleefd om nu door een afschuwelijke ziekte alsnog bijna uit te sterven. Goed dat wetenschappers inmiddels een werkende therapie hebben weten te ontwikkelen.
1
Asmay tegen Oxalis
11/02/2020 15:55
Inderdaad! Hopelijk gaat het vanaf nu beter met deze diersoort.
1
11/02/2020 15:49
Wist niet veel van Tasmaanse duivels, leerzaam stuk.
1
11/02/2020 15:44
U bent niet ingelogd. Wilt u nu inloggen of een account aanmaken?
Leuk artikel over dit aparte dier van Down Under.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert