Portugese keuken: arroz doce (zoete rijst)

Door AsmaysRecepten gepubliceerd in Asmay's Recepten

79878cf54bf7fddfd497af83b66512c7_medium.In Portugal is het niet alleen een traktatie, maar ook een traditie: arroz doce, oftewel zoete rijst. Het is een heerlijk dessert, dat gewoonlijk op feest- en hoogtijdagen wordt geserveerd. Vooral met Kerstmis is dit hèt dessert na de warme maaltijd. Tegenwoordig wordt het geliefde rijsttoetje echter ook wel buiten de feestdagen gemaakt, bijvoorbeeld voor een verjaardag of in het weekend.

Hoe de Portugese arroz doce zou zijn ontstaan

De Portugezen waren in de 14e eeuw de eerste Europese ontdekkingsreizigers in het Verre Oosten. Op zoek naar handelswaar voeren zij eerst naar West-Afrika (1419) en vervolgens verder naar India (1498). Uiteindelijk bereikten ze in 1542 Japan. In die eerste helft van de 16e eeuw verkenden de Portugezen Zuidoost-Azië en vestigden overal handelsposten. Exotische voedingsmiddelen, zoals specerijen (peper, nootmuskaat, kaneel e.d.) en rijst werden meegenomen naar het moederland en daar als exquise producten verhandeld.

ee711293a9163413b2127f4349b72df7_medium.Zuidoost-Azië was (en is) niet alleen de bakermat van rijst, maar ook van allerlei rijstgerechten. Naast allerlei hartige varianten bestonden er ook zoete, die bijvoorbeeld werden bereid met soja- of kokosmelk en al dan niet werden gezoet met palmsuiker. Omdat de Portugezen destijds niet altijd wisten hoe die vreemde producten moesten worden bereid, werden ook vaak de recepten uit het land van herkomst erbij geleverd. Zo leerde men, dat rijst kon worden gekookt in water of in melk (in Portugal was dat natuurlijk geen plantaardige, maar dierlijke melk). Andere smaakmakers konden dan naar eigen keuze worden toegevoegd.

Arroz doce aangevuld en opgeleukt

Voor de Portugezen stond daarbij – naast suiker - één ding bovenaan: citroen! In vrijwel elk zoet gerecht of nagerecht werd citroen verwerkt, of dat nu het sap, het vruchtvlees of de rasp van de schil was. Het resultaat was een heerlijke friszoete rijstepap.

152acd89138cdcad1fd1d12e359cf762_medium.Ter verdere versiering en garnering kwamen de Portugezen waarschijnlijk op het idee die nieuwe, bijzonder smakende specerij, waar vrijwel iedereen vol lof over was, te gebruiken: kaneel. En zo is het basisrecept voor arroz doce wellicht ontstaan: exotische rijst, gekookt in Portugese melk, gezoet met suiker, gezuurd met citroen en gegarneerd met het uitheemse kaneel. Inmiddels is het een traditioneel Portugees gerecht, waar vrijwel iedereen dol op is en dat traditiegetrouw vooral na het kerstdiner op tafel komt.

In de loop der tijd verandert er veel: in gewoonten, in welvaart, in smaak, in beschikbaarheid van producten enz. Zo veranderde ook het basisrecept van arroz doce met de tijd mee. Er werd bijvoorbeeld in plaats van citroen ook wel eens sinaasappel gebruikt, vanille werd weleens als extra aroma toegevoegd, behalve kaneel voegde men nog kruidnagelen aan de rijst toe, de pudding werd eventueel nog verrijkt met eieren als men die in huis had, in plaats van schapen- of geitenmelk ging men over op koemelk, er werd room of gecondenseerde melk aan toegevoegd als dat beschikbaar was en zo verder. Arroz doce werd zo’n gerecht, waarmee iedere Portugees waarschijnlijk is opgegroeid, maar waarvan iedere Portugese familie wel een eigen, favoriete versie kent.

Arroz doce met kaneel als garnering

bbb50d51ecea2364c9172e8f00aab0f3_medium.Dat kaneel uitstekend past bij rijstepap of rijstpudding is gevoeglijk bekend. Ook hier te lande kent men van oudsher immers rijstepap met kaneel en suiker er overheen gestrooid. De Portugezen maken echter meer werk van de garnering, wellicht omdat het rijstgerecht werd uitverkoren voor feest- en hoogtijdagen. Er werden met de hand eenvoudige patronen of voorstellingen op de stevige rijstpudding gestrooid, of men maakte gebruik van zorgvuldig uitgesneden voorstellingen op mallen, die dan op de rijstpudding werden gelegd. Daarna kon men de kaneel er rijkelijk overheen strooien, zodat - na het weghalen van de mal - de bedoelde voorstelling in kaneel op de rijstpudding achterbleef. Tegenwoordig maken de meeste Portugezen er weer minder werk van; een dessert, hoe feestelijk ook, wordt als je het vaak genoeg maakt tenslotte weer gewoon. Enkele strepen, cirkels of anderszins vindt men dan meestal al feestelijk genoeg.

9f795ec9c739fe7ba58dcdc212a07fb2_medium.Het recept is goed voor 3-4 personen.

Ingrediënten

  • 250 milliliter water
  • 250 milliliter melk
  • 135 gram dessertrijst
  • 100 gram suiker
  • 1-2 zakjes vanillesuiker
  • 2-3 eetlepels gekonfijte sinaasappelschil
  • 2 eidooiers 7d55e1dc6df6fbd5ec71baee21391d87_medium.
  • Snufje zout.

Garnering: kaneel.

Verder nodig: 2 kleine pannen of steelpannen, een eetlepel, een houten lepel of spatel, een kleine kom, een eisplitser, 3-4 pap- of puddingschaaltjes, eventueel plastic of kartonnen mallen om de rijstpudding in een patroon te garneren.

0f51a013e5e9e06908b41433090e6724_medium.Bereiding

Giet het water in één van de pannen of steelpannen en breng het aan de kook

Voeg de rijst en de eetlepels gekonfijte sinaasappelschil toe

Laat het geheel ongeveer 8-10 minuten zachtjes koken; het water zal dan bijna geheel door de rijst zijn opgezogen en/of zijn verdampt

62b0d910054ef49a0398086b7e76551e_medium.Breng intussen in een andere pan of steelpan de melk tot aan de kook

Haal de melk net voordat deze begint te koken van het vuur en giet het bij de rijst

Voeg nu ook de suiker toe en laat deze in de rijstepap oplossen; het zal nu ongeveer de dikte van havermoutpap hebben

Breng het geheel onder voortdurend roeren weer zachtjes aan de kook

749e61eb8e440ddab7cbaf9cdf0ca996_medium.Splits twee eieren en doe de eidooiers in een kleine kom (de eiwitten worden niet in dit recept gebruikt)

Neem 2-3 eetlepels van de warme rijstepap en voeg deze bij de eidooiers, terwijl je ze met een lepel los roert

Giet vervolgens het eidooierpapje bij de rijstepap en roer alles goed door tot de rijst een egale, lichtgele kleur heeft

Laat de rijst al roerend nog 1-2 minuten zachtjes koken, zodat de eidooiers geheel verhit en gaar zijn 2d5ac75db8cc6fc6d90aca17465f32f4_medium.

Spoel de pap- of puddingschaaltjes met koud water om

Verdeel de arroz doce over de pap- of puddingschaaltjes en laat even afkoelen

Garneer de arroz doce met kaneel; bedek de gehele bovenlaag met kaneel of strooi de kaneel in een bepaald patroon (eventueel door gedeeltes van de schaaltjes even af te dekken of door een speciale mal met een patroon te gebruiken). ad45edb812110bf5f510ac3be9cc533d_medium.

Wil je het gerecht voor meer personen/porties maken, verdubbel/vermeerder de benodigde ingrediënten.

Variatie

In plaats van dessertrijst kan ook (neutrale, dus zonder hartig smaakje) risottorijst of gewone witte rijst worden gebruikt, maar vooral de laatste zal droger blijven en niet zo romig worden als de andere twee rijstsoorten.

e0c9b301b78775ebc623b0eed96783ff_medium.Traditioneel wordt er een stuk schil van een citroen of een sinaasappel gebruikt om met de rijst en het water mee te koken. Aan het eind van de kooktijd wordt deze er dan weer uitgehaald en weggegooid. Als je gekonfijte citroen- of sinaasappelschil gebruikt, kunnen de stukjes meekoken en er in blijven.

Gebruik voor de suiker het liefst gewone kristalsuiker of rietsuiker; deze lossen prima op in de rijstepap.

In plaats van vanillesuiker kan ook het merg van een vanillestokje worden toegevoegd.

c5480cc2a018af7ec9b60208e7c396e3_medium.Traditioneel wordt de arroz doce gegarneerd met kaneel in een patroon; hou je niet van kaneel, laat het dan achterwege en garneer de rijst naar eigen smaak.

Hoewel de eiwitten niet in de rijst t worden gebruikt, kun je ze er wel bij serveren; klop de eiwitten met een eetlepel suiker stijf en serveer ze in plaats van slagroom bij de arroz doce.

Serveren

Serveer de arroz doce warm of koud.

b7698afad56d317a2290b875dcf95f30_medium.Serveer de arroz doce als nagerecht na de warme maaltijd.

Serveer de arroz doce als nagerecht tijdens de feestdagen.

Serveer de arroz doce eventueel met een toef slagroom, een bolletje ijs of wat verkruimelde koekjes.

Bom apetite oftewel eet smakelijk!

 

5ff5d5d2bdf1542f6b5dc567a9a999a2_medium.ASMAY.

© 2019 Foto's: Asmay, Office.microsoft.com, Pixabay.com.

 

Zie ook:

Deense-keuken-risalamande (amandelrijst)

Amerikaanse-keuken-coconut-rice-persimmon-and-pecans-(kokosrijst-met-kaki-en-pecannoten)

Engelse-keuken-cabinet-pudding-(luxe-broodpudding)

Venezolaanse-keuken-quesillo-de-pina-(ananaspudding)

fe67ad278b2f22de5752a79c82ad2979_medium.Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/

23/12/2019 04:11

Reacties (5) 

1
25/12/2019 15:16
Klinkt lekker en ziet er lekker uit!
1
23/12/2019 10:52
Inderdaad een feestelijk dessert.
1
23/12/2019 05:57
Apart recept voor een rijstpudding: in water koken en melk toevoegen, de frisse smaak van citrusfruit en rijk gevuld met suiker en eidooiers. Heel anders dan het recept van de rijstepap, die ik gewoonlijk maak, maar ik ga dit toch zeker eens proberen.
1
23/12/2019 05:52
Lekker!
1
23/12/2019 05:48
U bent niet ingelogd. Wilt u nu inloggen of een account aanmaken?
Leuk, zo'n traditioneel recept. Lijkt me heel lekker.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert