Ouder worden (3) voeding van gewicht

Door ZiaRia gepubliceerd in Gezondheid en fitness

f4faf9b84c2da396c74c57515910216e_medium.Wie zijn of haar leven lang een gezonde voeding heeft genoten, zal daar op oudere leeftijd zeker de vruchten van plukken. Lijf en leden zijn dan immers steeds zo optimaal mogelijk gevoed.

Dat is niet alleen goed voor de gezondheid, maar – naar de wetenschap nu durft te stellen – ook voor een langer leven.

Voeding voor een langer leven?

c015c4bf85502f2ba1324a6fb738ffc9_medium.Medici zijn het er over eens, wetenschappers hebben het uit ten treure onderzocht en getest: voeding doet veel goeds voor niet alleen de kwaliteit van leven (gezondheid), maar ook voor de kwantiteit ervan (een langer leven). Er bestaat al weinig twijfel over het preventieve effect, dat het langdurig kiezen voor gezonde voeding heeft op het krijgen van tal van chronische en ernstige ziekten, zoals hart- en vaatziekten, diabetes, obesitas en kanker. Er zijn zelfs al deskundigen, die zonder enige aarzeling stellen, dat ongezonde voeding (zoals geraffineerde voedingsmiddelen, kant-en klaar-maaltijden, alcohol, suikerrijk en vetrijk eten e.d.) de veroudering versnelt en het leven bekort.

Ouderen en voeding

da251e977575ffd5caf864d4628a270a_medium.Over het algemeen wordt gedacht, dat ouderen zich naar behoren voeden. Toch blijkt 65% van de ouderen, die voor het één of ander in een ziekenhuis terechtkomen, een eiwitgebrek te hebben en te weinig calorieën binnen te krijgen. Ook het vitamine D-gehalte scoort slecht. Deze vorm van ondervoeding helpt natuurlijk niet direct bij het benodigde herstel. Verder lijkt de keuze voor verkeerde en/of gemaksvoeding met de leeftijd toe te nemen. Hieraan liggen een aantal begrijpelijke factoren ten grondslag, waaronder:

  • Geldgebrek: Lang niet iedere oudere heeft een (goed) extra pensioen, velen moeten het met enkel de AOW-uitkering doen. Wanneer men dan in een (duur) huurhuis woont, of veel kosten aan een eigen huis heeft, houdt wellicht (te) weinig over voor gezonde (en meestal duurdere) voedingsmiddelen.

  • Boodschappen: 8ae9eed8ff7ce6b356d2a7ae78312bc1_medium.Hoe ouder men wordt, hoe moeilijker gewone karweitjes worden. Het fysiek boodschappen doen (naar de winkel lopen, boodschappen sjouwen e.d.) kan voor iemand die slechter ter been is geworden of een chronische ziekte heeft (artrose, reuma, COPD e.d.) onmogelijk zijn geworden. Men is dan soms afhankelijk van wat anderen meebrengen.

  • Koken: Ook het schoonmaken van groente en bereiden van de warme maaltijd kan een probleem worden, omdat de handen niet meer willen en/of iemand niet zo lang meer kan staan. Sommige ouderen eten daarom soms heel eenzijdig: bijvoorbeeld alleen maar kant-en-klare magnetronmaaltijden, alleen een blik soep, of alleen maar brood. Dat dat op den duur niet gezond kan zijn, staat buiten kijf.

  • Weinig trek:8be710011bdd9c38fcd8ccec0f83a1c2_medium. Een ander probleem is, dat veel ouderen minder trek in eten hebben. Allereerst bewegen zij minder en verbruiken dus minder energie. Daarnaast kunnen de zintuigen door de leeftijd verslechterd zijn: men ziet en hoort niet alleen minder, maar ook de reuk en de smaak kunnen afvlakken. Verder kunnen eenzaamheid, isolement en depressies de eetlust remmen, evenals bepaalde medicijnen, die men moet innemen.

  • Gebitsproblemen: Waar misschien niet gelijk aan wordt gedacht zijn gebitsproblemen (aan eigen of het kunstgebit), die het kauwen bemoeilijken. Òf men kauwt slecht en slikt bijna hele brokken door, hetgeen natuurlijk slecht is voor de spijsvertering, òf men wordt misselijk van het moeizame kauwen en eet daardoor minder. Ook zullen hardere voedingsmiddelen (waarin juist meer vezels en vitamines zitten) sneller worden gemeden.

  • Slikproblemen: 1ae2d25dc3753e582878a08f880c57a4_medium.Op zeer hoge leeftijd kunnen daar nog eens slikproblemen bijkomen. De speekselafscheiding kan dan verminderd zijn en/of de slokdarm is minder krachtig in zijn bewegingen. Het risico bestaat dat deze vaak hoogbejaarden vast voedsel in zijn geheel van hun menu schrappen.

  • Vochttekort: Doordat de dorstprikkel bij ouderen afneemt, drinken ze vaak te weinig, waardoor er ook te weinig vocht beschikbaar is voor de spijsvertering. Het gevaar van uitdroging is daarbij op den duur voor velen zeer reëel.

Dit zijn nog maar een handjevol van de problemen, die tot een slechter voedingspatroon of zelfs ondervoeding bij ouderen kunnen leiden. Soms kan het helpen om in plaats van drie hoofdmaaltijden per dag eens 5 of 6 kleinere maaltijden verspreid over de dag te nemen, of met anderen gezamenlijk te eten, maar dit zal niet voor iedereen mogelijk zijn of werken.

Wat hebben ouderen aan voedingstoffen nodig?

Ouderen hebben over het algemeen dezelfde voedingsstoffen nodig als voorheen. Deze zouden moeten worden vertaald in gezonde voeding, zoals bijvoorbeeld (volkoren of tarwe-) brood, verse groente, fruit, vlees, vis of kip, aardappelen, zuivelproducten en goede vetten. Ze kunnen meestal wel toe met iets kleinere porties, omdat de lichamelijk activiteit bij de meesten zal zijn afgenomen.

66f02be2283737a4a483b7062aa61c46_medium.De voeding moet echter zeker voldoende eiwitten (proteïnen) bevatten: ongeveer 0,8 gram per kilo lichaamsgewicht/dag, in de vorm van melk- of yoghurtproducten, eieren, kaas, vis, kip of vlees, en/of peulvruchten. Bij infectieziekten, een operatie of langdurige bedlegerigheid kan die eiwitbehoefte overigens nog groter worden, tot wel 2 gram per kilo lichaamsgewicht/dag.

Ook dienen er voldoende vitamines, mineralen en voedingsvezels in de voeding te zitten. Daarom bijvoorbeeld liever een hele vrucht dan alleen vruchtensap, liever meer groenten dan aardappelen, rijst of pasta, liever vis of kip dan (rood) vlees en liever pap van volle granen (havermout e.d.) dan een Mona-toetje. Gebruik van suikerrijke producten dient ook bij ouderen het liefst zeer spaarzaam te zijn. Bij vetten blijven de plantaardige (onverzadigde) vetten de eerste keus. Verder dient er altijd (maar vooral bij medicijngebruik) voldoende te worden gedronken aan bijvoorbeeld water, thee of koffie (circa 1,5-2 liter/dag). En net als voor iedereen geldt ook voor ouderen: alcohol met mate.

Ouderen en vitamines & mineralen

1d2aca8720a3a6540f3b8e609d0d34e8_medium.Een goed vitaminecomplex als voedingssupplement is een prima optie, want hoe ouder je wordt, hoe slechter je vitamines uit de voeding kunt opnemen. Ook kunnen chronisch zieken kunnen een verhoogde vitaminebehoefte hebben; een extra inname is dan helemaal zo gek nog niet. Daarnaast kunnen supplementen van bepaalde mineralen aan te bevelen zijn, zoals bijvoorbeeld inname van calcium samen met vitamine D bij bijvoorbeeld botontkalking (osteoperose), maar ook door ouderen, die slecht ter been zijn en weinig bewegen of buiten komen.

46b39aad92bb618f6ab2b0a69d172670_medium.Vitamine D is overigens een vitamine, die tot nu toe vaak onderbelicht bleef in voedingsadviezen. Voor kinderen tot 4 jaar is het inmiddels al vrijwel verplicht gesteld, voor ouderen zou dat eigenlijk ook moeten. Hoe ouder je wordt, hoe minder je er via zonlicht zelf van kunt aanmaken, terwijl voldoende vitamine D enorm belangrijk is. Zonder vitamine D kan calcium bijvoorbeeld niet in onze botten worden opgenomen, waardoor die zullen verzwakken en sneller kunnen breken. Echter, ook lusteloosheid, oververmoeidheid en heftige spierkrampen kunnen door een vitamine D-tekort worden veroorzaakt. Aanvulling met een vitamine D-preparaat is dan ook eigenlijk voor iedereen aan te raden. Voor vrouwen geldt dit zeker vanaf 50 jaar (in verband met de sterkere botontkalking na de menopauze) en voor mannen vanaf 60 jaar.

 

Verteld door:

© ZiaRia.

(2018) Foto's: Office.microsoft.com, Pixabay.com, Wikimedia Commons.

 

bdb7a51c93064b48a3ce0b6ad73788ea_medium.Kijk voor andere artikelen en verhalen eventueel ook eens naar:

Ouder-worden-(1)-hoe-veroudert-ons-lichaam?

Ouder-worden-(2)-ouderdom-komt-met-gebreken

Of lees verder op:

https://tallsay.com/ziaria of

https://ziariasblog.wordpress.com/

 

26/10/2018 13:18

Reacties (9) 

1
07/11/2018 11:32
wij proberen zo gezond mogelijk te eten en het zelf bereiden.
Er kan zoveel gevarieerd worden en het is veel minder vet of gezouten als kant-en-klaar maaltijden.
Heel interessant artikel weer
1
08/11/2018 08:12
Absoluut het beste om te doen en vol te houden, zolang je dat (lichamelijk) nog kunt.
1
28/10/2018 23:14
Mooi en duidelijk artikel in deze reeks. Kant-en-klaar maaltijden zijn een gruwel; ze zijn niet alleen smakeloos, maar bevatten vaak ook veel te veel zout en/of suiker.
1
28/10/2018 05:20
bewust eten is altijd belangrijk..ongeacht de leeftijd..
28/10/2018 06:39
Dat is helemaal waar.
1
27/10/2018 02:02
Goed om rekening mee te houden, goede tips.
1
26/10/2018 14:16
Goed om vast te weten.
1
26/10/2018 14:15
Het zijn inderdaad allemaal dingen, die veelvuldig kunnen voorbijkomen bij oudere mensen. Mijn moeder van 90+ heeft hier ook een flink aantal herkenbare problemen van.
1
26/10/2018 14:11
Goed artikel! Vaak zo logische oorzaken van een slecht voedingspatroon bij ouderen, maar ook heel moeilijk om daar een passende oplossing voor te vinden.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert