Konijnen als huisdier in het algemeen

Door ZiaRia gepubliceerd in Dieren en natuur

Konijnen en knaagdieren

810c83827522a75c9bb2116d77690e13_medium.In tegenstelling tot wat velen wellicht denken, zijn konijnen (oftewel de genus Lagomorpha) géén knaagdieren (namelijk van de genus Rodentia). Konijnen worden tot een andere diersoort gerekend. Zoölogische wetenschappers zien bijvoorbeeld als kenmerkend verschil, dat konijnen (en overigens ook hazen, die tezamen tot de haasachtigen worden gerekend) maar liefst 4 snijtanden in de bovenkaak hebben, dit in tegenstelling tot knaagdieren, die maar 2 snijtanden bezitten.

Behalve de verschillen zijn er echter ook overeenkomsten tussen beide diersoorten. Zowel konijnen als knaagdieren hebben tanden, die doorgroeien. Beide soorten kennen voor hun nageslacht een korte draagtijd en bij beide worden de jongen kaal en volkomen hulpeloos in een hol, diep onder de grond, geboren. Ze zijn de eerste weken van hun bestaan geheel op de zorgen van hun moeder aangewezen.

Wetenschappelijke discussie nog niet voorbij

e8e0d85bb7a3a36ea687505d8250e228_medium.Hoewel konijnen en hazen wel tot dezelfde diersoort worden gerekend, zijn hier echter ook aanmerkelijke verschillen aan te merken.

Rechts: een haas.

Hazen brengen hun jongen bijvoorbeeld niet onder, maar boven de grond op een beschutte plek ter wereld. Hazenjongen zijn bij de geboorte al behaard en hebben hun ogen open. Ze worden ook wel ‘nestvlieders’ genoemd: dieren die al vrij kort na de geboorte uit het nest te voorschijn komen en met de moeder meegaan om buiten te eten. Om het nog ingewikkelder te maken: de jongen van cavia’s en chinchilla’s – die beide tot de knaagdieren worden gerekend – worden eveneens behaard en met open ogen geboren.

De discussie over welke criteria als doorslaggevend moeten worden beschouwd en of cavia’s en chinchilla’s een eigen categorie zouden moeten krijgen of als de befaamde uitzondering op de regel zullen blijven gelden, is dan ook nog niet voorbij.

Konijnen in veel verschillende rassen

f11a818bdae57fbbcf8f8bcd1a8083fa_medium.Wereldwijd zijn er heel veel verschillende konijnenrassen, die niet alleen in verschillende grootten, maar ook nog eens in verschillende kleuren en vachtvariaties worden gefokt. Vele daarvan bestonden al voor de 20e eeuw, maar sindsdien zijn daar alweer tal van nieuwe rassen en mutaties bijgekomen.

Rechts: een Angora-konijn.

Van oudsher kunnen konijnen grofweg worden opgedeeld in:

  • Rassen, 1169dec59b8716f27f5947d91de95d84_medium.die traditioneel voor het ‘nut’ worden gefokt en gehouden. Zij worden vooral gefokt voor hun vlees of hun pels, of beide. Bekend hierbij zijn bijvoorbeeld het Angorakonijn, dat duidelijk voor de zachte pels wordt gehouden, en in de andere categorie (voor het vlees) de Vlaamse Reus (zie foto rechts), de Witte Nieuw-Zeelander en de Gele van Bourgondië.

  • Rassen, die uit luxe, voor het mooi, als huisdier, worden gefokt en gehouden. Deze konijnenrassen zijn vanaf het begin af aan op een specifiek uiterlijk, een bepaalde vachtkleur of een bijzondere vachtvariatie gefokt. Te denken valt hierbij bijvoorbeeld aan hangoorkonijnen of zogenaamde kleurdwergen.

1103511d2b73585181324667abd15e84_medium.Er zijn overigens ook nog konijnenrassen, die voor zowel hun pels of vlees als voor het mooi worden gehouden; de Blauwe Wener (zie foto links) is daar een goed voorbeeld van. Enkele andere konijnsoorten, die aanvankelijk specifiek voor hun pels werden gefokt, zijn inmiddels opgeschoven naar de luxe rassen. Door gebrek aan belangstelling vanuit de bontindustrie of omdat de pels niet voldeed aan de criteria van diezelfde bontindustrie, kwamen konijnsoorten zoals de Satijn en de Rex – beide met een fraaie afwijkende vachtstructuur – in de groep van de huisdieren terecht.

Konijnen voor tentoonstellingen en bij verenigingen

e229101c78597d27e7ee12671b10fdc8_medium.Net zoals dat bij veel andere diersoorten het geval is (bijvoorbeeld knaagdieren, vogels, katten en honden), bestaan er ook talrijke verenigingen voor konijneneigenaren en -liefhebbers, die een bron van informatie kunnen verschaffen voor wat betreft aanschaf, verzorging en fokken met konijnen, maar die ook de standaard voor de verschillende konijnenrassen handhaven.

Links: een Gele van Bourgondië.

Dit is dan weer van belang bij regionale of landelijke tentoonstellingen, waar men als konijnenfokker of -houder de strijd aangaat om het mooiste konijn in een bepaald ras, een bepaalde kleur of met een bepaalde vacht.

Nu is die standaardisering nog niet zo eenvoudig, want door gespecialiseerde fokprogramma’s verschijnen er nog steeds nieuwe kleuren, nieuwe vachtpatronen in verschillende grootten bij de konijnen. Terwijl het bij knaagdieren al veel verder is ontwikkeld en internationaal als standaard wordt erkend, is dat bij konijnen veel en veel minder het geval. Voor wat betreft het konijn is nog maar zeer beperkt sprake van internationale erkenning of uniforme standaardisering naar ras, kleur en vacht.

85f1bb30977b9f32b828df2c706f6a1d_medium.Hoewel er natuurlijk veel konijnenrassen zijn, die in binnen- en buitenland goed bekend en ook wel erkend zijn, blijken veel landen er wat die bekende konijnenrassen betreft toch een eigen standaard op na te houden.

Links: een Witte Nieuw-Zeelander.

Vooral met betrekking tot de lichaamsbouw, kopvorm of oorlengte van eenzelfde ras kunnen de verschillen in verschillende landen aanzienlijk zijn. Het konijnenras de Wener ziet er daarom in België bijvoorbeeld heel anders uit dan in Zwitserland. Zoals dat gaat, werd met een bepaald konijnenras ooit internationaal verder gefokt en iedereen deed dat op zijn eigen wijze naar zijn eigen smaak, gericht op de perfectionering van de grootte, de kleur en/of de vacht van het konijn. Uiteindelijk vonden de overkoepelende verenigingen in ieder land ‘hun’ versie van de nieuw ontstane konijnenvariatie natuurlijk de beste en de mooiste, waardoor er grote verschillen zijn ontstaan tussen het oorspronkelijk zelfde konijnenras in Engeland of Duitsland, Nederland of België, Frankrijk of Zwitserland. Het is daarom dan ook niet altijd eenvoudig voor een konijnenfokker of -houder om met zijn dieren in het buitenland aan een tentoonstelling mee te doen; de criteria en standaarden zullen aldaar anders zijn.

Karakterverschillen bij konijnen

351744cc0d8a1113e40820023caf2571_medium.Verder kunnen de vele konijnenrassen niet alleen verschillen van uiterlijk, maar ook vaak van karakter. Daarbij geldt over het algemeen, dat de kleinere konijnenrassen van oorsprong wat pittiger en temperamentvoller plachten te zijn dan de grotere rassen, die doorgaans als wat gelijkmatiger van humeur te boek staan.

Links: een (jong) Satijn-konijn.

Het temperament van een konijn kan zich bijvoorbeeld uiten door het veel op de achterpootjes staan en het heel beweeglijk en opmerkzaam blijven. Helaas kan dit ontaarden in een karakter, dat het konijn agressief en/of moeilijk hanteerbaar maakt voor de konijnenhouder of -liefhebber.

679aa67cf3a56677828127c2e6574176_medium.Het karakter kan overigens in min of meerdere zin mede zijn bepaald door de konijnenfokker.

Rechts: een Rex-konijn.

Wanneer een fokker bijvoorbeeld met een overwegend rustig ras, zoals bijvoorbeeld de Witte Nieuw-Zeelander, steeds fokt met de beweeglijkste en pittigste exemplaren uit zijn fokstal, zullen de zo verkregen jonge Witte Nieuw-Zeelanders steeds meer temperament vertonen, dat eigenlijk niet bij de oorspronkelijke soort past. Andersom geldt natuurlijk hetzelfde; een fokker kan door strikte selectie, zorg en geduld vanuit een karaktervolle konijnensoort uiteindelijk een complete stam van rustige exemplaren verkrijgen, ook al behoren zij oorspronkelijk tot een konijnensoort, die als temperamentvol bekend staat.

 

Verteld door:

© ZiaRia.

(2018) Foto's: Office.microsoft.com, Pixabay.com, Wikimedia Commons.

 

1f6e72ab25bf4a1c8dc00c73d1b65068_medium.Kijk voor andere artikelen en verhalen eventueel ook eens naar:

Knaagdieren-als-huisdier-in-het-algemeen

Knaagdieren-als-huisdier-erfelijkheid-en-fokzuiverheid

Knaagdieren-als-huisdier-kleuren-en-mutaties

Knaagdieren-als-huisdier-cavia-s

Knaagdieren-als-huisdier-chinchilla-s

Of lees verder op:

https://tallsay.com/ziaria of

https://ziariasblog.wordpress.com/

 

27/01/2018 08:36

Reacties (7) 

2
28/01/2018 23:31
Heel leuk artikel. Heb een aantal konijnen als huisdier gehad, en dan bedoel écht als huisdier, dus niet opgesloten in een hok, maar gewoon lekker huppelend in huis of in de (afgerasterde) tuin. Ze zijn heel zindelijk en hebben snel door, dat een op de vloer geplaatst bakje met houtwol of een oude krant bedoeld is om op te plassen en keutelen. Dat ze in huis aan dingen knagen heb ik nooit meegemaakt (een kitten die met zijn scherpe nageltjes overal tegenaan of invliegt veroorzaakt waarschijnlijk meer schade)
29/01/2018 08:27
Leuk te lezen, dat jouw konijnen zo goed zindelijk waren; helaas is dat niet bij alle konijnen het geval - mij is dat bijvoorbeeld nooit gelukt. Wel met katten, niet met konijnen.
1
28/01/2018 09:40
U bent niet ingelogd. Wilt u nu inloggen of een account aanmaken?
Whaw, wat een interessant artikel over konijnen!
1
28/01/2018 05:05
Leerzaam en mooi artikel.
1
27/01/2018 10:16
Wat een mooi artikel! Veel nieuwtjes over konijnen en hun kenmerken.
Mooie dieren zijn het.
1
27/01/2018 09:18
Nooit geweten dat knaagdieren en konijnen als verschillende diersoorten worden beschouwd. Weer wat geleerd!
1
27/01/2018 09:17
Leuk artikel. Ik weet eigenlijk maar heel weinig over konijnen, dus interessant om er iets meer over te lezen.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert