Turkse keuken: musakka ile haydari (aubergine-gehaktschotel met yoghurtsaus)

Door AsmaysRecepten gepubliceerd in Asmay's Recepten

Musakka is een traditioneel gerecht uit de Turkse keuken. Het wordt standaard bereid met aubergines, tomaten, uien, knoflook en groene pepers (of tegenwoordig eventueel paprika), gecombineerd met gehakt of stukjes vlees. Van oudsher is dit meestal schapen-, geiten- of lamsvlees, maar tegenwoordig wordt ook vaak rundvlees of rundergehakt of zelfs kip gebruikt. Erbij wordt vrijwel altijd een koude yoghurtsaus geserveerd.

Verspreidingsgebied van de Turkse musakka

Het gerecht stamt nog uit de tijd van het voormalige Ottomaanse rijk, dat grote delen van Oost-Europa, het Midden-Oosten en Noord-Afrika eeuwenlang bezet hield. Vandaar dat musakka ook in deze gebieden een populair gerecht is geworden.

ef1d834322c731e7570bcde363cb3470_medium.

In de Arabische wereld – waar de naam eigenlijk vandaan komt – wordt de schotel koud, als een gekookte salade van tomaten en aubergines  gegeten. Musaqqa'a betekent in het Arabisch namelijk fris of koud.

In de Europese landen (Bulgarije, Roemenië, Servië, Bosnië, Macedonië, Griekenland) worden er ook wel andere groenten bij of in plaats van de aubergines en tomaten gebruikt. Dit zijn dan vooral groenten, die ter plaatse of in het seizoen gemakkelijker verkrijgbaar zijn, zoals bijvoorbeeld wortelen, aardappelen, courgette, venkel of bleekselderij.

Turkse musakka anders dan de latere Griekse versie

6e28da24e80f99b4b27dc8b780a1aa50_medium.In Griekenland werd moussaka bijzonder populair en geldt tegenwoordig als een traditioneel en nationaal gerecht.

Echter, dit is een typisch 'leen'-recept: de oorsprong is de Turkse musakka, het idee van de laagjes is afgekeken van de Italiaanse lasagne en de er in verwerkte Béchamelsaus komt uit de Franse keuken. De Griekse moussaka van vandaag is dan ook waarschijnlijk pas ontstaan in de jaren 20 van de 20e eeuw, toen een Griekse topkok het gerecht in een restaurant samenstelde.

In tegenstelling tot de Griekse versie, is de Turkse musakka niet gelaagd. De gebakken aubergines vormen meestal de bodem van het gerecht en de tomaten-gehaktsaus wordt er in zijn geheel bovenop gegoten. Eveneens anders dan in de Griekse versie, bevat de Turkse musakka altijd wel een paar groene pepers, maar eigenlijk nooit kaas bovenop het gerecht.

Enkele bijzonderheden over de Turkse musakka

5098d27a904ca03e0f082d9fad1cc17c_medium.In Turkije wordt musakka vaak opgediend met cacik (vergelijkbaar met de Griekse tzatziki) of haydari, beide een koude, hartige saus op basis van yoghurt. Vaak wordt er ook een rijstgerecht bij gegeten, zoals bijvoorbeeld pilav.

Hoewel we musakka tegenwoordig meestal zien als een ovengerecht, kan deze Turkse versie ook heel goed zonder oven, in een grote stoofpan worden bereid. Evenals in de ovenschaal, komen de aubergines dan op de bodem van de pan te liggen met de tomaten-gehaktsaus er bovenop. Soms wordt nog wat water toegevoegd, waarna de pan tenminste een half uurtje op een laag vuur gaar zal sudderen.

Overgebleven mussaka kan heel goed koud worden gegeten, zoals dat eeuwen geleden al gebruikelijk was. Het wordt dan vooral geserveerd als voorafje, als 'appetizer' voor de rest van de maaltijd.

Ingrediënten

Voor de mussaka 507ae4b435d46a691d278674f91b809e_medium.

  • 2-3 aubergines
  • 500 gram rundergehakt
  • 250 gram kerstomaten
  • 500 milliliter passata (gezeefde tomaten)
  • 4 uien
  • 4 tenen knoflook
  • 2 groene pepers
  • 1 groene paprika
  • Olijfolie
  • 2 laurierblaadjes d4afbac27f9e42c0f32d21586dc7eba2_medium.
  • Piment
  • Mespuntje kaneel
  • Zwarte peper
  • Zout
  • Oregano
  • Tijm.

Verder nodig: een mesje, een wok, een ovenschaal, een bord, keukenpapier.

Voor de haydari 7d4e26ed88a85e8bc53aea6fb415b959_medium.

  • ½ liter Turkse yoghurt
  • 2-3 teentjes knoflook
  • 125 gram roomkaas
  • Dille (liefst vers)
  • Peterselie (liefst vers)
  • Zout.

Verder nodig: een mesje, een vijzel, een schaal, eventueel nog een vergiet en kaaslinnen.

Bereiding

158f0e83d5094bf785807041c0801c66_medium.Van de musakka

Was de aubergines en snij ze in plakken, parten of blokjes

Bestrooi de aubergines met wat zout

Giet olijfolie in de wok en bak de aubergineblokjes aan tot ze een lichtbruine kleur hebben

Laat de gebakken aubergineblokjes op een bord met daarop keukenpapier uitlekken

Maak de uien en knoflooktenen schoon en snipper ze

373f14788dab68b80ca5f82853d8774c_medium.Giet opnieuw wat olijfolie in de wok en bak er de uien en knoflooktenen in tot ze glazig zien

Was de groene paprika, verwijder de zaadlijsten en snij in reepjes of blokjes

Hou een paar reepjes paprika achter ter garnering

Was de groene pepers en snij deze in reepjes

Voeg het rundergehakt, zout, piment, kaneel en zwarte peper toe

Bak het rundergehakt rul

6f4c1b0c52c9ebbd47b7670f861fd1b7_medium.Voeg de paprika en groene pepers toe en laat deze even meebakken

Blus af met de passata, voeg de laurierblaadjes toe en breng het geheel langzaam aan de kook

Verwarm de oven voor op 180-190 °C

Sprenkel een beetje olijfolie in de ovenschaal

Leg er de aubergineblokjes in

Giet de tomaten-gehaktsaus er overheen

32dc9b626fe52ef9ef9004b5b8df7bfc_medium.Was de kerstomaten en snij ze doormidden

Leg de halve kerstomaten boven op de mussaka

Leg de paprikareepjes er als garnering op

Bestrooi met tijm en oregano

Laat de musakka nog ongeveer 20-30 minuten in de oven bakken

Serveer met een schep haydari en (bijvoorbeeld) een aardappelsalade.

Van de haydari

e38b5b74cda4681275a627d1fac33520_medium.Bij dunne Turkse yoghurt: begin een dag van tevoren

Bekleed een vergiet met kaaslinnen

Giet er de yoghurt in en laat deze in het kaaslinnen ongeveer 8 uur uitlekken

Gebruik de ingedikte, uitgelekte yoghurt voor de haydari.

Bij dikke Turkse yoghurt: het uitlekken kan worden overgeslagen

Maak de knoflooktenen schoon en snipper ze

70e44564aae670676524d0dd882a1839_medium.Doe de gesnipperde knoflook met het zout in de vijzel en stamp het tot een pasta

Meng deze pasta met de roomkaas en het geheel daarna met de yoghurt

Snij dille en peterselie fijn en meng ze door de haydari

Direct serveren.

Variatie

In de musakka

Gebruik lamsgehakt in plaats van rundergehakt.

955537b0d92b1dacbf1b3d02bb7320d7_medium.Vervang de passata door 4-5 verse tomaten.

Vervang eventueel 1 aubergine door een courgette.

Vervang eventueel 1 aubergine door een paar aardappelen, kook deze en leg ze met de aubergineblokjes op de bodem van de ovenschaal

Gebruik eventueel 1 rode peper in plaats van de groene pepers.

Vervang oregano en peterselie door andere groene tuinkruiden, zoals bijvoorbeeld munt, bieslook, dragon of salie.

Voeg zwarte olijven toe.

5788b8e79ccbb306860a41a8535ba7df_medium.Garneer eventueel met fetakaas.

Wil je de musakka nog wat pittiger? Voeg een lepeltje sambal of harissa toe aan de tomaten-gehaktsaus.

In de haydari

Vervang de roomkaas eventueel door zure room. Toch liever een slankere versie? Laat de roomkaas weg.

Voeg eventueel een fijngesneden lente-uitje toe.

Vervang dille en peterselie door kruizemunt of gewone munt.

d6d4fd25fbd1ecd22e3664b6a1222284_medium.Serveren

Serveer de musakka als een warme middag- of avondmaaltijd.

Serveer de musakka met rijst, bulgur of couscous.

Serveer de musakka met (Turks) brood.

Serveer de musakka met tafelzuur en/of een groene salade.

Afiyet olsun oftewel eet smakelijk!

 

ASMAY.

2ef4b71e5eec92cc5007abc27bd94746_medium.© 2015 Foto's: Asmay, Office.microsoft.com, Pixabay.com.

 

Zie ook:

Engelse-keuken-shepherd-s-pie-(lamsgehaktschotel)-met-pastinaakpuree

Surinaamse-keuken-zuurkoolschotel-met-pittig-gehakt

Braziliaanse-keuken-feijoada-(zwarte-bonenschotel)

Egyptische-keuken-mujadarra-(linzenschotel)

7b630cbea912b680fd54844580587448_medium.Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/

 

11/10/2017 13:13

Reacties (3) 

1
11/10/2017 14:07
Heerlijk, zo'n gevulde ovenschotel. Helemaal leuk als het om zo'n nationaal en traditioneel gerecht gaat.
1
11/10/2017 13:59
Ziet er mooi en lekker uit.
1
11/10/2017 13:55
Leuk om wat meer over de geschiedenis van een bepaald populair gerecht te weten. Altijd lekker, zo'n ovenschotel met veel groente.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert