Beiroet in Indonesië - een verslag van relletjes tijdens vakantie

Door Edwin Bruinooge gepubliceerd in Persoonlijke ervaringen

Een column uit 2012. Tijdens mijn tweede vakantie in Indonesië kwam ik in een verbijsterende situatie. Een paradijselijk land stond in brand! 

 

Beschaving, een dun laagje fineer

 

Een vreemde situatie

We reden om ongeveer 05.00 uur in de ochtend Ujung Pandang binnen. Ik, mijn reismaat en een Duitser waren de enige westerlingen in de vol bepakte bus. Onderweg hadden we aan het gefluister en geroezemoes al gemerkt dat er iets aan de hand was. De nachtelijke tropische geur van vochtige humus, bloeiende en rottende planten en dat overal aanwezige vleugje kruidnagel vanwege de kretek-sigaretten, maakte langzamerhand plaats voor een geur van brand en vooral brandend rubber. Het was die geur die mij deed beseffen dat de onwerkelijke beelden voor mijn ogen toch echt reëel waren.

2d9e529d59c956d6e460a6b41e4e9423_medium.

In mijn jeugd heb ik in een aantal demonstraties meegelopen. De twee demonstraties tegen kruisraketten, begin jaren ’80, waren de meest massale. Ik hou niet van mensenmenigtes, ik probeer altijd alert te zijn op het uitbreken van paniek of massa-agressie. Zag ik Autonomen, ik hield me verre van hen. Met afgrijzen keek ik op het journaal naar beelden uit Beiroet, naar de rellen in Amsterdam tijdens de kroning van Beatrix. Daar wilde ik niet tussen belanden.

 

Beiroet in Indonesië

Maar nu was ik er. Beiroet in Indonesië. De dag eerder had een Chinese man een moslim-jongetje van acht met een kapmes vermoord en in stukken gehakt. De onderhuidse haat in de derde stad van Indonesië was tot over het kookpunt gestegen. Drieduizend auto’s en zeshonderd huizen van Chinezen waren in vlammen opgegaan, de sporen waren overal zichtbaar, de spanning overal voelbaar. Politie, zwaar bewapend en voorzien van grote plexiglas schilden, patrouilleerde overal. Bijgestaan door soldaten van het alom tegenwoordige Tentara Indonesia. Maar het leek alsof ze de situatie onder controle hadden.

943351ffd045dc6bcd759a6802e7bdfd.jpg

Ik en mijn naïviteit

We liepen richting het centrum. Op zoek naar een pinautomaat om onze geslonken voorraad Rupiah’s aan te vullen. Een legerpatrouille hield me tegen. In een mengsel van Indonesisch en Engels vroeg de bevelhebber me wat ik in Godsnaam hier kwam doen. Vol ongeloof over zoveel naïviteit hoorde hij mijn uitleg aan.
   “Je bent gek! Van alle bankgebouwen zijn de ramen ingegooid. Het is hier levensgevaarlijk!”
   “Maar ik zie er toch niet uit als een Chinees?”, probeerde ik nog.
   “De mensen zijn gek geworden. Jij ziet er anders uit. En dan staat morgen in de krant dat hier een Nederlander vermoord is. Dat willen wij niet.”

 

De dreiging in Malino

Ik begon de logica van zijn redenering in te zien. We hadden nog genoeg geld voor een busreis naar Malino, een bergdorp twee uur verderop, waar ik het jaar daarvoor ook geweest was en waar ik mensen kende. In Malino zat ik in het gezelligste Chinese restaurantje dat ik ken. De eigenaar verkrampte van angst toen hij hoorde dat moslimstudenten na het laatste avondgebed de binnenlanden in zouden trekken om wraak te nemen op alles wat Chinees was. Hij sloot zijn zaak en verschanste zich met zijn gezin in zijn huis. Mijn reisgenoot had niet kunnen slapen in de bus en ging vroeg op bed. Ik zwierf door het dorpje, nog lang niet moe. En kwam weer uit bij het restaurant waar zich een menigte had gevormd. Een man of dertig, met fakkels. Een van hen herkende me. Ze stonden hier om de studenten tegen te houden. Want deze Chinees was wel hun broeder en vriend. Ik sloot me bij hen aan. Maar ik vroeg me wel af hoe dapper ik zou zijn als er straks een kerel voor me stond met bloeddoorlopen ogen, schuimbekkend van beestachtige agressie, bewapend met een vlijmscherpe klewang.

5e5aa2ab411bcd63f267ef516425d404_medium.

Een aparte avond

De deur ging open en ik werd naar binnen geroepen. “Kom binnen joh, er zijn hier twee mannen die nog nooit bier hebben gedronken met een Nederlander!” Een minuut later zat ik in een geanimeerd gesprek met het hoofd van de plaatselijke politie en de commandant van het plaatselijke legerkorps. De eerste zat ontspannen onderuit en straalde uit dat de situatie volledig onder controle was. Op het gelaat van de tweede kon ik lezen dat hij gewend was dat iedereen onmiddellijk al zijn bevelen opvolgde. Een kleine man, met pezige spieren als staalkabels. Iemand die mij in drie seconden volkomen knock-out zou kunnen meppen, met gebroken botten als bonus. En beide mannen waren uitermate beleefd en geïnteresseerd. Een aparte avond, de eerste en enige keer dat ik door twee vrome moslims volledig onder de tafel ben gezopen.

6f2a37e2435d42a040e6b979ca1dd310.jpg

Reflectie

Alles liep af met een sisser, de rust keerde weer. Maar onderhuids sluimerde het vuur. Een half jaar later viel het Suharto-regime. Ik volgde het nieuws en zag hoe op de Molukken moslims en christenen elkaar naar het leven stonden. In een andere stad waar ik geweest was had de Laskar Jihad een bloedbad aangericht. Gevechten in Oost-Timor… En ik dacht aan die Indonesiër die mij een week voor de onlusten in Ujung Pandang nog had verteld dat wij Nederlanders een hoop van hen konden leren. Omdat Indonesië een land was waar zoveel bevolkingsgroepen en geloven broederlijk in vrede naast en met elkaar leefden. Ik denk aan de jaren dertig, ik probeer me Kristallnacht voor te stellen. Ik denk aan 6 mei 2002. Wat was er gebeurd als Volkert van der G. Mohammed of Achmed had geheten?  Ik kijk naar het gedrag van mensen op social media. Er hoeft maar iemand iets te roeptoeteren en je bent al schuldig en veroordeeld. Je medemensen doen hun best om de meest bloeddorstige straffen te verzinnen. Ik kijk naar mensen op straat en kijk in de spiegel. Ik zie beschaving, maar hoe diep zit het? Hoe diep is het laagje fineer dat ook bij mij om een bloeddorstig beest zit? En wat is nodig om dat beest te doen ontwaken?

06771ccd2c6372689f907b5770a5f69c_medium.

 

09/07/2017 09:08

Reacties (4) 

1
09/07/2017 12:25
Je vertolkt heel duidelijk hoe weinig er nodig is om een heel( moslim) volk op de been te brengen. En om zo'n zogenaamd vredelievend volk in klap om te vormen tot een vernielende en moordende massa...
2
09/07/2017 11:49
Geschreven op een Bruinooge stijl die ik altijd kan smaken. Na het lezen van dit komt telkens die ene vraag bij mij op: "Stel je voor een wereld zonder religie?", zou er veel menselijker aan toegaan. Vreemd dat de mens zo infantiel blijft verlangen naar een utopische entiteit die de weerspiegeling is van de mens eigen wensen om perfect te zijn. De wereld zal pas haar eigen doel ontdekken wanneer religie verbannen wordt.
1
09/07/2017 12:23
De wens in de vader der gedachte, Thalmaray...
1
09/07/2017 09:38
Deze kende ik nog niet ... omdat jij toen nog in de periode zat dat je gelukkig was om mij niet te kennen. ;-)

Maar nu serieus. De overeenkomsten met Hamburg en eerder compleet ontspoorde demonstraties en rellen in Parijs en dergelijke zijn zichtbaar. En je zou er maar als een onschuldig iemand tussen geraken. Het zou je auto, je winkel of wat dan ook maar zijn dat door zulk tuig wordt vernield of in brand gestoken.

Dit stukje:
'En beide mannen waren uitermate beleefd en geïnteresseerd. Een aparte avond, de eerste en enige keer dat ik door twee vrome moslims vo...
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert