Specerijen - pikante smaakmakers

Door Aicha1968 gepubliceerd.

Specerijen worden gebruikt om het voedsel meer smaak te geven

Ze worden meestal in zulke kleine hoeveelheden gebruikt omdat ze geen voedingswaarde hebben, maar ze verhogen de smaak en bevorderen de eetlust.

De route

De meeste specerijen komen uit tropische gebieden, vooral Azië. Ze worden reeds eeuwen gebruikt om de smaak van het voedsel te verbeteren. In de Romeinse tijd werden ze in Europa geïmporteerd via de Specerijenroute - van India over zee naar de Perzische Golf en vandaar, met de karavanen naar het mediterrane Europa.

Tegen het einde van de Middeleeuwen hadden de Turkse moslims de land routes die de specerijenhandel gebruikte, in handen. Ze verhoogden de prijzen van de goederen uit Azië en specerijen werden, samen met producten zoals zijde en porselein, steeds schaarser en duurder in Europa.

Een belangrijke factor die de Europese ontdekkingsreizigers in de 15de en 16de eeuw inspireerde was de behoefte om nieuwe wegen te vinden om de specerijen uit Azië te halen. Toen de Portugese ontdekkingsreiziger Vasco di Gama, India bereikte, nadat hij de zuidelijke punt van Afrika had gerond, vond hij tot zijn vreugde een bron van goedkope peper in de Indiase staat Kerala. Christoffel Columbus zeilde later naar het westen en vond een zeeroute naar de zogenaamde Specerij-eilanden, nu Indonesie.

Strikt genomen waren de Specerij-eilanden de Molukken, een groep eilanden in het oosten van de Indische Archipel, die kruidnagels en nootmuskaat leverde.

 

 

 

 

Specerijhandel

De specerijenhandel was vooral belangrijk in de tijden dat voedsel nog niet werd gekoeld of ingeblikt, omdat ze de smaak van voedsel dat niet vers meer was, verbeterde. Veel specerijen dienden ook als conserveermiddel. Peper is tegenwoordig de belangrijkste specerij, hoewel een aantal andere specerijen nog een belangrijke rol speelt in de handel.

 Zwart peper is afkomstig van de bessen van een tropisch peperstruik de Piper nigrum. De bessen worden geplukt voordat ze rijp zijn en door ze te drogen worden ze zwart. Ze worden vervolgens vermalen tot zwart peper. Witte peper is fijner dan zwarte en wordt gemaakt uit de zaden van de rijpe bessen, waarbij de buitenste schil wordt verwijderd. De meeste peper komt uit Maleisië, het zuiden van India, Cambodja en Indonesië. Andere peperplanten behoren tot de Capsicum-familie van de dodelijke nachtschaden. Ze zijn afkomstig uit Noord-Amerika, maar worden nu over vrijwel de hele wereld geteeld. De minder scherpe soorten, zoals de vitaminenrijke rode, groene en gele paprika's worden gebruikt als groenten in salades en stoofpotten. Chilipeper is scherp en wordt gemalen en gedroogd gebruikt als cayenne of rode peper, vaak een onderdeel van currymengsels, sauzen en voor het maken van tafelzuur.                                                                                                                                                                                

Andere internationaal verhandelde specerijen zijn kaneel, kruidnagel, gember, nootmuskaat en vanille.  Kaneel wordt gemaakt van de gedroogde bast van een lauriersoort. Het wordt gebruikt voor het kruiden van zoete spijzen, zoals koek en gebak of toegevoegd aan chutney en dergelijke mengsels om ze een pikante smaak te geven. Deze specerij wordt verhandeld als stokjes of poeder. De belangrijkste producent si Sri Lanka. kaneel was een kostbaarder dan goud en in het oude Egypte werd het gebruikt om te balsemen en bij magische rituelen. Kruidnagelen, die afkomstig zijn van de Molukken. Deze scherpe specerij wordt gebruikt in curry en tafelzuren. Kruidnagelolie wordt gemaakt uit de bast en gebruikt als verdovend middel. Gember wordt gemaakt van de wortel van de gemberplant (Zingiber officinale) Het wordt in verschillende vormen verhandeld; als verse gemberwortel,gedroogd en als poeder of geconserveerd als in siroop als populaire lekkernij. Gember werd als eerste in China gebruikt en het is nog steeds een belangrijk ingrediënt in de Chinese en Indonesische keuken. De plant wordt tegenwoordig overal in de tropen verbouwd.

           

 Cayennepeper                               Kaneel                                             Kruidnagel                       Gember                 

Diversiteit 

Nootmuskaat is het zaad van een tropische boom die eveneens op de Molukken voorkomt. Het gewas wordt nu overal elders in de tropen gekweekt en de belangrijkste producenten zijn Indonesië, West-Indië, Brazilië, India en Sri Lanka. De nootmuskaatnoot wordt omgeven door een rood vlies, waarvan foelie wordt gemaakt, dat veel sterker van smaak is. Nootmuskaat wordt vooral gebruikt in desserts, sauzen en pudding, terwijl de pikante foelie gebruikt wordt in sterk smakende gerechten, zoals worst en vleessoorten. Vanille is een smaakmiddel voor gebak, chocolade, roomijs en dergelijke en is afkomstig uit de zaden van een orchidee uit Zuid-Amerika. Tegenwoordig zijn de belangrijkste producenten, Mexico, Madagascar en Indonesië. Vanille is erg duur en er worden synthetische vanille-aroma's gemaakt. De zogenaamde vanille-essence wordt gemaakt uit kruidnagelolie. 

                 

   Nootmuskaat                     Vanille                                           Mosterd                                          Anijs

Mosterd en anijs zijn specerijen uit de gematigde streken. Mosterd wordt gemaakt van de zaadjes van verschillende mosterdplanten, die overal in Europa en Noord-Amerika groeien. De meest voorkomende soorten zijn zwarte mosterd (Brassica nigra) en witte of gele mosterd (Brassica birta). De sterkste tafelmosterd is de Engelse soort. Franse mosterd is minder heet en heeft een aangenaam aroma. Donkere mosterdsoorten, zoals sommige Duitse worden gemaakt van ongepeld mosterdzaad. Mosterd wordt ook in de geneeskunde gebuikt en mosterbaden worden geacht ontspannend te zijn, terwijl mosterdcompressen vroeger werden gebruikt bij verkoudheid. Anijszaad is afkomstig van de anijsplant, een lid van de peterseliefamilie. Het wordt veel gebruikt in likeuren, zoals Pernod en Ouzo. De belangrijkste producenten zijn Egypte, Duitsland, Italië, Mexico, Spanje en Turkije. Vanwege het sterke aroma en de pikante smaak wordt de specerij gebuikt in tafelzuren, curry-gerechten en gestoofd vlees. De grootste producenten zijn de eilanden Pemba en Zanzibar op Tanzania, evenals Zuid-Oost Azië. Ook kruidnagelolie wordt veel gebruikt, bijvoorbeeld als plaatselijk pijnstillend middel bij kiespijn.

Kruiden

De bladeren en zaden van bepaalde planten uit de gematigde gebieden noemt men kruiden. Ze zijn te vergelijken met specerijen, maar meestal minder sterk van smaak. Een groot gedeelte wordt verbouwd in de moestuin.

                                                                       Mandje met diverse kruiden

 

12/01/2017 07:51

Reacties (0) 

Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert