Macrobiotisch eten: hoe doe je dat?

Door AsmaysRecepten gepubliceerd in Asmay's Macrobiotiek

Wanneer je eenmaal bent geïnspireerd door de wens om gezond te blijven of weer gezond(er) te worden, en je wilt voor wat betreft je voedingspatroon overstappen op de macrobiotische richtlijnen ervoor, komt de volgende vraag. Hoe doe je dat eigenlijk?

Het volgen van de macrobiotische voedingsrichtlijnen gaat verder dan enkel gezonder eten; het is dan ook in feite geen dieet, maar een leefstijl, die oorspronkelijk gebaseerd is op de Japanse voedingsrichtlijnen. Voor ons Westerlingen kan het zelfs een behoorlijke omschakeling zijn van onze ruime westerse voedingswijzen naar een strikt macrobiotisch eetpatroon, dat is gebaseerd op Yin en Yang, eenvoud, evenwicht en zelfdiscipline.

Wat mag je eten in een macrobiotische dieet?

Het macrobiotisch voedingspatroon is een overwegend vegetarisch, vetarm en vezelrijk voedingspatroon, met een belangrijke rol voor volkoren granen, peulvruchten en verse groenten. Granen, groenten en fruit (deze laatste met mate) dienen ook bij voorkeur te stammen uit de streek of directe omgeving waaruit je afkomstig bent en op een natuurlijke, liefst biologische of biologisch-dynamische manier te zijn verbouwd.

75832e40367c7380a1cd45dca79da447_medium.

Dat wil overigens niet zeggen, dat alleen maar eigen streekproducten mogen worden gegeten. Volgens de macrobiotische leer mag je producten eten uit de gehele klimaatstreek waarin je bent geboren. Zo kunnen Europeanen en Noord-Amerikanen, voor wat betreft klimaatzone, zonder probleem gebruik maken van Japanse macrobiotische producten. Typisch tropische producten echter niet; deze zouden dan weer voorbehouden zijn aan mensen, die in de tropen geboren zijn en/of daar leven.

De macrobiotische keuken van oorsprong Japans

2105585bb73217680d6dc00371a53c7d_medium.De macrobiotische keuken is van oorsprong voornamelijk gebaseerd op de oude Japanse macrobiotische gerechten (van George Ohsawa). Er wordt nog veelvuldig gebruik gemaakt van Japanse producten, zoals pasta van gefermenteerde sojabonen in de vorm van miso en natto (zie foto rechts), shoyu en tamari (Japanse zoute sojasaus) en zeewier (onder andere kombu, arame, hijiki, wakame, nori), die misschien hier wellicht niet altijd even gemakkelijk te verkrijgen zijn. Desondanks kun je, ook zonder deze speciale voedingsmiddelen, een goede macrobiotische maaltijd samenstellen.

Hoe vertalen de richtlijnen van het macrobiotisch voedingspatroon zich in het dagelijkse eten?

  • Elke df4f5280086126e99db5bacbb2190286_medium.maaltijd bestaat voor 50-60% uit volkoren granen. Hiertoe behoren zilvervliesrijst en de volkoren versies van tarwe, gerst, gierst, rogge, maïs, boekweit en andere volle granen. Havermout, de volkoren versies van noedels, pasta, brood en andere meelproducten kunnen slechts af en toe worden gegeten.
  • Soep. Elke dag worden er één of twee koppen soep gegeten. Meestal is dit soep, gemaakt van miso (een pasta van gefermenteerde sojabonen) en shoyu of tamari (Japanse zoute sojasaus) met wat groenten en/of zeewier.
  • Zo’n 25-30% van de dagelijkse voeding bestaat uit groenten. Ongeveer 1/3 van deze hoeveelheid kan als rauwkost worden gegeten, de rest wordt gestoomd, gekookt, gebakken of gewokt.
  • Peulvruchten 7e3b61b8ab56680e963fb249b5c4541e_medium.nemen 10% van de dagelijkse voeding voor hun rekening. Hiertoe behoren linzen, kikkererwten, (bruine, zwarte, wiite, aduki-, kidney- e.d.) bonen, linzen, groene erwten, kapucijners en sojaboonproducten als tahoe, tempé en natto.
  • Dierlijke producten, zoals vlees, gevogelte, eieren en zuivel, worden gewoonlijk gemeden. Wel staat er een aantal keren per week een kleine hoeveelheid vis of zeevruchten op het menu, waarbij vaak mierikswortel, wasabi, gember, mosterd of geraspte daikon (radijssoort, ook wel genoemd witte rammenas - zie foto hieronder) wordt gegeten om het lichaam te helpen bij het ontgiften van de effecten van vis en zeevruchten. 6509b5e6064b6fcc27be6678cd6af8d7_medium.
  • In bescheiden mate kunnen zaden en noten worden gebruikt. Deze kunnen licht worden geroosterd en gezouten met zeezout, shoyu of tamari.
  • Streekgebonden fruit, zoals appels, peren, perziken, abrikozen, druiven, bessen, meloenen e.d., kunnen een aantal keren per week worden gegeten. Tropisch fruit, zoals mango, ananas, banaan en papaja’s, worden gewoonlijk vermeden.
  • Als kookolie wordt meestal donkere, ongeraffineerde sesamzaadolie gebruikt. Andere oliën, die oorspronkelijk worden aanbevolen, zijn lichte sesamzaadolie, rijstolie, maïsolie en mosterdzaadolie. Echter, we kunnen met mate ook de in onze eigen regio verbouwde en bereide oliën gebruiken, zoals zonnebloemolie, maïskiemolie, lijnzaadolie, saffloerolie en raapzaadolie.
  • Desserts c7472bc3796d51863f16be2e793bcbb9_medium.zijn toegestaan, zij het met mate (twee á drie keer per week), en alleen voor mensen die in een goede gezondheid verkeren.
    Links: kanten.
    Echter, suiker, (suiker)melasse, honing, chocola, carob (een chocoladevervanger) en andere zoetstoffen zijn niet toegestaan. Er kan voor een zoete smaak in de macrobiotische keuken alleen gebruik worden gemaakt van natuurlijke zoetmakers, zoals rijstsiroop, gerstemoutstroop en amazake.
  • Kruiden, 6f813e2e139c25b42594a65fe58a53be_medium.specerijen en andere smaakmakers in de macrobiotische keuken zijn o.a.: natuurlijk zeezout, shoyu en tamari (szoute ojasaus), rijstazijn, miri (rijstwijn), umeboshi (Japans product: kleine gezouten pruimen - zie foto), geraspte gemberwortel, gomashio (geroosterd en gestampt sesamzaad, gemengd met zeezout), geroosterd zeewier, knoflook en gesnipperde sjalotjes of uien.

Een specifiek macrobiotisch dieetadvies door een deskundige wordt uiteraard op de persoon afgestemd en is mede gebaseerd op factoren, zoals de klimaatzone (van de geboorte- en/of verblijfsplaats), leeftijd, sekse, activiteitenpatroon en verdere gezondheidsbehoeften.

Wat is de kracht van het macrobiotisch voedingspatroon?

Het macrobiotische voedingspatroon richt zich voornamelijk op voedingsmiddelen, die in het Westerse voedingspatroon over het algemeen maar matig en daarom vaak te weinig aanwezig zijn, zoals vezelrijke granen, groenten en peulvruchten. Het voedingspatroon bevat weinig verzadigd vet of (snelle) koolhydraten. Daarnaast is in het voedingspatroon vlees, zuivel en suiker zeer beperkt tot niet aanwezig; het zijn juist deze voedingsmiddelen die steeds vaker worden aangewezen als oorzaak van en/of versterkende factor bij het ontstaan van diverse vormen van kanker.

Macrobiotiek: afslankdieet?

c1f45441811666ca616b2cf26fdbada5_medium.Bijkomend voordeel van dit voedingspatroon is, dat je er in de loop der tijd slank(er) van wordt en ook blijft. Echter, als dieet om alleen maar gewichtsverlies te bereiken, is het macrobiotische voedingspatroon niet geschikt. Om blijvend slank te zijn, zonder verdere dieetbeperkingen, moet je het voedingspatroon de rest van je leven blijven volgen. Meestal is dat niet de bedoeling van mensen, die slechts een paar kilo’s kwijt willen.

Wat kunnen nadelen zijn van het macrobiotisch voedingspatroon?

Sommige voedingsdeskundigen achten dit voedingspatroon te beperkt voor wat betreft de inname van (dierlijke) eiwitten, vitamine B12, ijzer, magnesium en calcium. Macrobiotiek-aanhangers stellen echter, dat zij de benodigde eiwitten, vitaminen en mineralen juist halen uit vooral peulvruchten, groente en zeewier (mits je natuurlijk wel een voldoende inname van deze producten hebt).

c0f89334ade10c38a81ca5be98697bf8_medium.Links: voorbeeld van een macrobiotische maaltijd: gierst, adukibonen met kombu, bloemkool, broccoli, uien met hijiki en een scheutje tamari.

Het is daarom zeker mogelijk om een uitgebalanceerde, gezonde voeding samen te stellen binnen de richtlijnen van de macrobiotiek, maar het vraagt wel wat studie naar de specifieke voedingswaarden van de diverse producten, als je zelf je voeding op deze wijze wilt samenstellen.

Tot slot 

Eten volgens de macrobiotische principes vergt een behoorlijke zelfdiscipline. Zeker in onze Westerse samenleving, met de vele hapklare verleidingen in de supermarkt en het straatbeeld, moet je stevig in je schoenen staan en zeer gemotiveerd blijven om de soms strikte voedingskeuzes van de macrobiotiek vol te houden. Echter, zodra de macrobiotische eetwijze een tweede natuur is geworden, staat (wat de voeding betreft) niets een fitter en gezonder leven meer in de weg.

 

ASMAY.

f822200c2ed5608fcb55bb078a872d6a_medium.© 2012 Foto's: Asmay, Michio Kushi, Office.microsoft.com en Wikimedia Commons.

 

Zie ook:

Macrobiotisch-eten-wat-is-dat-precies?

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/

Stap over naar Essent

Help deze website en onze schrijvers, stap over naar Essent als energieleverancier.
02/01/2017 07:09

Reacties (3) 

1
02/01/2017 08:01
Duidelijk uiteengezet. Macrobiotisch eten doe je overigens niet zomaar even; het is duidelijk een leefwijze waar je je goed in moet verdiepen.
1
02/01/2017 07:54
Mooi artikel, zo krijgt deze eetwijze een beetje handen en voeten. Van veel producten had ik overigens nog nooit gehoord.
1
02/01/2017 07:47
Goede info.
Copyright © 2016 Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden. Tallsay.com is onderdeel van Plazilla Ltd.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert