Goed en gezond nieuws over havermout, pasta en de barbecue

Door Asmay gepubliceerd in Voeding en Gewicht

007e3d6427d984cd2032c3f18684397b_medium.Doordat de precieze werking van het menselijk lichaam steeds beter wordt begrepen en in laboratoria steeds nauwkeuriger kan worden onderzocht hoe bepaalde stoffen op elkaar inwerken, worden we tegenwoordig overspoeld met allerlei gezondheidsadviezen over vooral leefstijl en voeding. Het ene moeten we juist nemen, het andere vooral mijden. Dat is allemaal heel lief en aardig, ware het niet dat veel van de adviezen elkaar tegenspreken en soms lijnrecht tegenover elkaar staan. De ene professor houdt bij wijze van spreken vast aan de vroeger opgestelde algemene dieetregels bij hart- en vaatziekten of bij diabetes, de andere vindt het onzin en richt zich met adviezen meer op de individuele patiënt. En als hooggeleerde medische autoriteiten het al niet met elkaar eens kunnen worden, hoe moeten wij als gewone, niet-deskundige burgers daar dan uitkomen?

Nu is het natuurlijk wel zo, dat men met de wetenschappelijke methoden van vandaag veel meer gedetailleerde kennis kan vergaren, dan met die van pakweg 20-30 jaar geleden. Het is eigenlijk niet meer dan vanzelfsprekend, dat de moderne adviezen van nu de oude, jarenlang als vaste regel gehanteerde richtlijnen hebben ingehaald en ze nu zelfs naar de prullenbak kunnen verwijzen. Ik noem een drietal best bijzondere ontwikkelingen.

Havermout, darmen en hart

88bcc22fcec315384b78535739dd058e_medium.Havermout is misschien een ouderwets voedingsmiddel, maar het is tevens een natuurlijk product, waarvan alle goede eigenschappen nog niet eens in kaart zijn gebracht. Het is glutenvrij, vezelrijk en zit vol vitaminen, mineralen en antioxidanten. Daarnaast is havermout rustgevend en verzadigend (lijnvriendelijk!) en staat het bekend om zijn cholesterolverlagende werking, kortom een win-win-product op elk gebied.

Nu hebben Amerikaanse en Britse wetenschappers echter ook ontdekt, dat havermout bijzonder darmvriendelijk is en daardoor beschermt tegen hartziekten. Hoe zit dit precies?

Darmflora

In onze darmen bevinden zich talloze bacteriën/bacteriekolonies, ook wel de darmflora genoemd. De meeste hiervan worden door ons lichaam aangemaakt en zijn onontbeerlijk voor de vertering van ons voedsel en de opname van vitaminen, mineralen en spoorelementen. Hoe beter deze goede bacteriën kunnen gedijen, hoe gezonder onze darmen zijn. Vezelrijk voedsel is één van de manieren, waarop we onze darmflora kunnen ondersteunen; vezels vormen namelijk het voedsel van al deze goede bacteriën.

Lievelingskostje van de darmflora?

b1b9d0e2368ae6c2ba3cbcf925c36684_medium.Terug naar onze wetenschappers. In verschillende korte en langdurige onderzoeken met vezelrijke voedingsmiddelen werd bij proefpersonen gekeken naar de reactie van de darmflora hierop. Daartoe werd onder andere het genetisch profiel van de verschillende bacteriekolonies (uit de ontlasting van de proefpersonen) opgesteld. Wat bleek? Vrijwel alle bacteriekolonies 'lichtten op' na de verwerking van havermout, enkele gedijden er zelfs meer dan uitstekend op. Havermout is dus bijzonder goed voor onze darmflora en wellicht zelfs het lievelingskostje. Maar dat is nog niet alles.

Nu men steeds meer leert over het belang van de darmflora voor de rest van het lichaam, blijken er meer onderlinge samenhangen te zijn dan men ooit heeft vermoed. Bepaalde bacteriekolonies in de darmen blijken namelijk stoffen af te scheiden, die niet alleen onze algemene weerstand versterken, maar ook en vooral ons hart blijken te beschermen. Om 9-10% minder risico op hartziekten (zoals bijvoorbeeld hartfalen) te hebben, is een dagelijkse portie van amper 30 gram havermout (wel over een langere periode, van minstens een half jaar) volgens de wetenschappers al voldoende. De voorkeur gaat over het algemeen echter uit naar een portie van 50-70 gram per dag en dat (circa 50 gram havermout en 250 milliliter melk) is meestal de hoeveelheid, die velen gebruiken als ontbijtpap. Misschien voortaan toch maar een gezond bordje havermout als ontbijt?

Pasta en diabetes

Eigenlijk is het beter voor iedereen, maar zeker bij diabetes geldt de richtlijn om geraffineerde, witte meelproducten (witte pasta, witte rijst, wit brood e.d.) te mijden en hiervoor in de plaats altijd volkoren meelproducten (volkoren pasta en brood, zilvervliesrijst enz.) te gebruiken. Maar waarom eigenlijk?

Snelle koolhydraten, overgewicht en diabetes

b28a561c1c0f79072fa1a8296669b36e_medium.Witte, van de vezels ontdane meelproducten reageren in het lichaam namelijk als snelle koolhydraten. Deze kunnen heel makkelijk en snel worden afgebroken en in het bloed worden opgenomen. Deze koolhydraten zorgen er voor, dat het bloedsuikergehalte in het bloed heel snel stijgt, zelfs piekt. Om deze piek weg te werken,  moet de alvleesklier heel snel een grote hoeveelheid insuline aanmaken. Hierdoor zal het bloedsuikergehalte weer (te) snel en (te) diep zakken: hoe hoger de piek, hoe dieper het dal. Resultaat is, dat je kort na de maaltijd al weer trek in iets lekkers krijgt en weer gaat eten. Dit leidt tot overgewicht.

Wanneer het mechanisme met de snelle koolhydraten steeds wordt herhaald, zullen de lichaamscellen steeds ongevoeliger worden voor het signaal van de zich prompt in overvloed meldende insuline. Gevolg: er is steeds meer insuline nodig om de bloedsuiker in de lichaamscel en het bloedsuikerpeil weer gelijkmatig te krijgen, waardoor insulineresistentie van de lichaamscellen weer verder wordt versterkt enz. enz.  Een gevaarlijke vicieuze cirkel. Een andere ongewenste consequentie is uiteindelijk een mogelijke uitputting van de insulineproducerende cellen, die op een gegeven moment òp zijn.  Dit leidt dan tot de diagnose diabetes.

Oplossing: witte pasta, ook bij diabetes, en misschien nog afvallen ook!

Wetenschappers in Schotland hebben echter bij verschillende onderzoeken met proefpersonen iets opmerkelijks ontdekt.

Als je witte pasta kookt en direct eet, geldt het verhaal van de bloedsuikerpiek en  opvolgende insulinepiek zoals hierboven vermeld. Als je witte pasta kookt en deze laat afkoelen, om koud te verwerken in bijvoorbeeld een salade, dan verandert de chemische samenstelling van het zetmeel in de pasta. Deze koolhydratensoort wordt stugger en kan (koud) minder makkelijk worden opgenomen in het bloed. Resultaat: een lagere bloedsuikerpiek en dus ook een lagere insulinepiek. Deze eigenschap van koude pasta was overigens in wetenschappelijk kringen al wel bekend.

5e44a3841f876e8beab98656b8ba53f5_medium.Het meest verrassende resultaat kwam, toen men de afgekoelde pasta weer ging opwarmen (bijvoorbeeld in een saus). Wat bleek? Het zetmeel in de pasta werd nu zo moeilijk in het bloed opneembaar, dat er vrijwel geen sprake meer was van een bloedsuikerpiek en dus evenmin van een insulinepiek. De afgekoelde en opgewarmde (witte) pasta gaf tegelijkertijd een verzadigder gevoel, waardoor mensen minder snel na de maaltijd gingen snoepen, hetgeen uiteindelijk weer gewichtsverlies kan opleveren. Zo is het opgewarmde pastakliekje in feite gezonder dan de vers gekookte maaltijd! Of dit ook voor witte rijst en witte meelproducten (bijvoorbeeld pannenkoeken) geldt, wordt nog onderzocht.

Is witte pasta nu so wie so beter dan volkoren? Nee, want de graanvezels, welke nodig en goed zijn voor onze darmen (zie ook hierboven onder Havermout), zijn er uit weggeraffineerd en die blijven we missen. Maar af en toe witte pasta eten kan op deze (opgewarmde) manier probleemloos, zonder pieken of dalen, door zowel de gezonde mens als de diabeet.

Barbecue en kanker

67cc561d1b80a9c0a44222fd58d8f4f4_medium.Dat de verbrande delen van gebarbecued of gegrild vlees kankerverwekkende stoffen bevatten, weten we al een tijdje. Tijdens het barbecue- of grilproces worden er namelijk zogenaamde heterocyclic amines (HCA's) en polycyclic aromatic hydrocarbons (PAH's) op het vlees gevormd. Deze stoffen geven een verhoogd risico op met name prostaat-, alvleesklier- en darmkanker, maar men vermoedt, dat zij ook op andere kankersoorten een bevorderende werking hebben. Moet de barbecue dan nu maar voorgoed aan de kant worden gezet?

Nee, volgens Deense wetenschappers is dat beslist niet nodig. Zij hebben een uitstekende oplossing gevonden om het aantal kankerverwekkende stoffen tot nihil te reduceren. Daarnaast hebben zij ook de smaak nog een prettige wending gegeven. De oplossing: marineer het vlees vooraf een half uur in bier (geen water toevoegen).

Is dit een mooie oplossing of niet?!

7d9bb965adbfb824bee79877642e01d9_medium.Hierbij geldt, hoe donkerder het bier, hoe beter de beschermende werking tegen de ongewenste stoffen. Het geheim hiervan is eigenlijk simpel. Ten eerste is het gemarineerde vlees vochtiger en zal minder snel verbranden, ten tweede kunnen de suikers in het bier beter tegen de hitte (ze karameliseren eerst) en ten derde krijg je door het  (donkere) bier ook nog eens extra vitaminen en antioxidanten binnen. Als laatste voordeel krijgt het vlees natuurlijk een heel andere, extra smaakdimensie door het bier.

Wil je geen bier in de marinade, dan kun je ook tomatensap of -saus gebruiken. Verrijk dit met knoflook, paprika en chilipepers en je verlaagt de hoeveelheid kankerverwekkende stoffen met zeker 75%.

 

ASMAY.

© 2015 Foto's:Asmay, Office.microsoft.com, Flickr.com, Wikimedia Commons.

 

7f22cb13d2cdb55845a2719ee6f360ad_medium.Zie ook:

Diabetes-voeding-koolhydraten-hypo-s-en-hypers

Leven-met-een-prehistorisch-lichaam-in-de-moderne-tijd

Voedselvergiftiging-(1)-hoe-kom-je-er-aan?

Voedselvergiftiging-(2)-hoe-kom-je-er-van-af?

Water-het-belang-van-water-voor-onze-gezondheid

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/

30/11/2016 04:14

Reacties (9) 

2
20/04/2017 19:15
Heel mooi geschreven en goede info. Dankjewel.
1
02/12/2016 10:06
ik vind het vreemd dat jouw artikelen hier niet voorkomen?
Gisteren zag ik dit artikel bij 'trending' staan (maar had de tijd niet meer om te lezen).

vandaag kom ik kijken via jouw profiel en blijkt dat ik er nog meer gemist heb???
1
02/12/2016 10:41
Ik ben bezig mijn artikelen van Plazilla naar Tallsay over te zetten en dan verschijnen ze niet onder 'nieuw' (in tegenstelling tot mijn 300 artikelen-artikel, dat ik nieuw geschreven heb). Soms worden deze 'ouwetjes' echter ineens opgepikt en veel gelezen, waardoor ze toch bij trending komen te staan.
1
02/12/2016 10:46
ach zo, nu begrijp ik het.
1
02/12/2016 10:05
wat een interessant artikel weer
Wij houden het bij volkoren pasta en als er rijst op tafel komt is het bruine rijst.
Havermout is hier altijd aanwezig en ik eet die meestal 's morgens => goed voor mijn darmen.
In de zomer barbecueën wij maar wel, maar niet zo vaak!
1
01/12/2016 14:45
Mooi om te weten, goed artikel.
1
30/11/2016 05:24
Wat men allemaal al niet onderzoekt en ontdekt. Goed hoor!
1
30/11/2016 05:19
Heel interessant, deze nieuwe voedingswetenswaardigheden.
1
30/11/2016 05:03
Altijd al geweten dat bier ergens goed voor moest zijn.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert