Dagje uit: Trompenburg Tuinen & Arboretum in Rotterdam

Door Asmay gepubliceerd in Huis en tuin

35e59edeb3b6456a8ee9b765462773fc_medium.In de Rotterdamse wijk Kralingen, naast het voetbalstadion van Excelsior en onder de rook van de Erasmus Universiteit, liggen een aantal prachtige tuinen, die al dateren van 1820. Het complex heet officieel 'Trompenburg Tuinen & Arboretum', maar wordt meestal kortweg 'Trompenburg' genoemd.

De Tuinen beslaan een terrein van ongeveer 8 hectare en liggen grotendeels tussen de Groene Wetering en de Honingerdijk in. (Ze zijn via de entree/balie aan de Honingerdijk 86, naast het parkeerterrein van stadion Woudestein, te bereiken.) De paden zijn verhard en prima begaanbaar (rolstoelvriendelijk); op blindengeleidehonden en hulphonden na worden honden echter niet in het complex toegelaten.

Ontstaan van Tuinen en Arboretum van Trompenburg

In 1820 kocht ene Hendrik Wachter de weilanden ten noorden en ten zuiden van de Groene Wetering, toen nog op enige afstand van de stad Rotterdam. Het gebied bestond destijds vooral uit buitenplaatsen/buitenverblijven, waar rijke families zich in de zomer in fraaie, grote villa's terugtrokken. Aan de zuidkant van het terrein (Den Hoogen Zeedijk) bouwde Wachter Huize Zomerlust. De tuin achter het huis liet hij aanleggen in de toen zeer populaire Engelse landschapstijl.

a41d6c1d28cd0ce7fd6269cd36827b8b_medium.

In 1850 werden huis en tuin door Wachter verkocht aan de rijke redersfamilie Smith. Deze familie, die later de naam 'Van Hoey-Smith' aannam, was zeer geïnteresseerd in de diversiteit van bomen en startte al snel met de aanplant van een uitgebreide bomenverzameling in een deel van de tuin (het Arboretum). Ook werd de naam Zomerlust gewijzigd in Trompenburg, naar de naam van de boerderij die er achter lag.

Groei van de Rotterdamse haven en uitbreiding van de stad

5d3111e5083f4aa7d494188c9558440e_medium.In de 19e eeuw kwam de Rotterdamse haven al tot grote bloei en de behoefte aan nieuwe arbeidskrachten bleef stijgen. De vooruitzichten op werk lokten vele mensen uit de omliggende gebieden tot zelfs de omliggende provincies naar Rotterdam. Maar waar moesten al die mensen wonen? De woningnood was enorm en de gemeente begon huizen te bouwen waar het maar kon. Ook de rustige Kralingse buitenplaatsen ontkwamen niet aan de expansiedrift van de stad. In 1895 werd Kralingen door Rotterdam geannexeerd en een aantal buitenplaatsen werd afgebroken om er arbeiderswoningen te bouwen.

Trompenburg voor sloop behoed door Gemeentewet van 1851?

De groei van haven en industrie, de massaal toegestroomde arbeidersbevolking en de explosieve uitbreiding van de stad bracht een scala aan maatschappelijke problemen met zich mee. Niet alleen wonen en werken, maar ook recreatie, ontspanning, welzijn en gezondheid van de steedse bevolking waren sinds de gemeentewet van 1851 een zorg van de gemeenten geworden. In Rotterdam was er dan ook behoefte aan groenstroken, parken en singels, waar de stadsbevolking kon recreëren en de zorgen van de dag even kon vergeten. In deze tijd werd Het Park (bij de Euromast) aangelegd op een plek, waar vroeger twee buitenplaatsen lagen. Singels werden gegraven en aangeplant, zodat men 'groene' wandelingen door de stad kon maken.

ed06fa7975cfe0017afd870dabe717a3_medium.

In Kralingen werd de buitenplaats Woudestein aangekocht door de gemeente, die het terrein vervolgens  inrichtte voor allerlei sportieve activiteiten. De buitenplaats Trompenburg bleef behouden en in het bezit van de familie. De mooi aangelegde tuin werd gezien als een aanwinst en onderdeel van de zogenaamde groene long van Rotterdam.

Trompenburg als sanatorium

Door zijn ligging, ver van het centrum van Rotterdam, bleef Trompenburg de gevolgen van het bombardement van mei 1940 bespaard. Na de oorlog kreeg Trompenburg een tijdelijke nieuwe functie. Van 1945 tot 1956 werd een deel van de tuin ingericht als sanatorium voor tuberculosepatiënten (TBC). Destijds bestond de behandeling van deze besmettelijke en dodelijke longziekte alleen maar uit bedrust, schone lucht en gezonde voeding.

9e34a5aa1e946f8e0a2a6dbe3b1a4bd2_medium.

Er werden barakken geplaatst in het gebied van de Wei en vele patiënten verbleven hier voor één of meerdere kuren. In de jaren 1950 kwamen nieuwe, krachtige antibiotica echter steeds meer voorhanden, waardoor het kuren in een sanatorium voor TBC uiteindelijk niet meer nodig was. In 1956 werden de barakken in Trompenburg dan ook weer afgebroken.

Trompenburg af en toe open voor het publiek

b63dbb415eab57a830183edf77bf0d26_medium.Vanaf 1950 kwam het beheer van Trompenburg in handen van J.R.P. van Hoey Smith. Hij was een belangrijk Nederlands dendroloog (een deelgebied van botanische studies en wel op het gebied van houtachtige gewassen, bomen en heesters). Hij zorgde voor een explosieve groei van de collectie bomen in het park. Ook vetplanten en cactussen, die hij in een ruime kas op het complex hield (de Woestijnkas), behoorden tot zijn interesses.

In 1958 werd de Stichting Arboretum Trompenburg opgericht en van die tijd af werd het complex op beperkte schaal opengesteld voor het publiek. In 1960 breidde Trompenburg uit met de aankoop van Tuin Woudestein en de Perenhof. In 2000 werd Tuin Excelsior aangekocht en toegevoegd.

Trompenburg en Stichting Volkskracht

Om een en ander financieel dragelijk te houden, werd het eigendom van Trompenburg in 1996 – na vier generaties – door de familie Van Hoey Smith overgedragen aan de Rotterdamse Stichting Bevordering van Volkskracht. Vanaf die tijd waaide er een andere wind: er werd een onderhoudsfonds voor het complex vastgesteld, de leiding werd overgedragen aan Ing. Gert Fortgens en de openstelling voor het publiek werd verruimd.

c1e590ee55a3ddca9c88226237bc3c5d_medium.

Omdat Trompenburg volledig door Volkskracht moet worden gefinancierd (geen overheids- of gemeentelijke subsidies) heeft men ervoor gekozen entreegelden te heffen. Hiervan kan ongeveer de helft van de benodigde onderhoudswerkzaamheden worden gefinancierd, de rest komt uit donaties van particulieren, bedrijven, stichtingen en fondsen.

2008 een jubileumjaar voor Trompenburg

c58785886a338e6349ab34b97cedf536_medium.In 2008 was er heel wat te vieren: niet alleen bestond Trompenburg 150 jaar, maar ook de Stichting Arboretum Trompenburg was al weer 50 jaar actief. Het jubileumjaar werd aangegrepen om Trompenburg nog meer op de kaart te zetten. De Tuin Excelsior en de Overtuin (aan de andere kant van de Groene Wetering) werden voor het publiek geopend, het voormalige scoutinggebouw in de verre oostelijke hoek van Tuin Excelsior was verbouwd en werd in gebruik genomen als theehuis en educatie- en/of vergadercentrum en kreeg de toepasselijke naam 'de Uithoek'. Bovendien kwam er een nieuwe naam voor het complex: Trompenburg Tuinen & Arboretum.

Wat biedt Trompenburg?

cf82d6ba3ff9c27d99e9301f43a59820_medium.Trompenburg is een groene oase in een drukke stad, waar je uren op je gemak kunt wandelen. De gevarieerde tuinen zijn prachtig aangelegd en geven een grote verscheidenheid aan bomen, struiken en planten, die er voor zorgen dat er elk seizoen - op botanisch gebied alleen al - het nodige te genieten valt. Verder zijn er ook her en der de nodige dieren te bewonderen. Niet alleen is Trompenburg een waar vogelparadijs, maar het is ook het thuis van een aantal egels, moerasschildpadden, Koi-karpers, diverse soorten watervogels en zelfs van een paar schapen en geiten. Voor kinderen is er een leuke speur-knutseltocht door het complex heen uitgezet.

Lente in Trompenburg

Er is een uitgebreide verzameling rododendrons en azalea's, die het uitstekend doen in de lichtzure grond van het complex. Vooral rond mei zijn deze heesters op zijn mooist.

f5ed6b499303359c04d2d15d8147f417_medium.Verder zijn er nog ondermeer bloeiende forsythia's, magnolia's, (sier-) appel- en kersenbomen, blauwe regen (Wisteria), beuken, eiken, esdoorns en hulst te bewonderen. Een bijzondere bloeier in dit seizoen is de zakdoekjesboom (Davidia) - zie foto links.

Zomer in Trompenburg

In de zomer zijn het vooral de vaste planten in de borders en de bloemenweide die in bloei staan, zoals onder andere de hartlelies (Hosta), de rozen en de astilbes. Ook de Woestijnkas met vetplanten en cactussen zijn zeker de moeite waard.

Herfst in Trompenburg

Dit is het seizoen van vooral de vlammende verkleuringen van de bomen en struiken, maar ook van felgekleurde rijpe zaden en bessen en van vele soorten paddenstoelen die je overal in en rond de bomen kunt vinden. Natuurlijk zijn er ook bloeiende planten te vinden, zoals heide, herfstasters, chrysanten en zilverkaarsen (Cimicifuga).

Winter in Trompenburg

0b9b4c0c6e98ade3bb56cbd9980516d8_medium.In de winter zijn het vooral de groenblijvende struiken en bomen, die de aandacht trekken. De naaldbomen in het Pinetum (deel van het Arboretum) zijn prachtig om te zien, vooral als er sneeuw op ligt. Aan het eind van de winter komen ook de eerste bloeiers weer te voorschijn, zoals de (winterbloeiende) kamperfoelie, de sneeuwbal (Viburnum bodnantense), de mahoniestruik en de eerste bloembollen (sneeuwklokje, winterakoniet, krokus).

Tot slot

Trompenburg Tuinen & Arboretum is een fraaie, groene en rustige bestemming en zeker de moeite waard om eens naar toe te gaan. Ik ben er zelf medio mei geweest en ik heb er erg van genoten. Wanneer je Rotterdam bezoekt en je hebt alle voor de hand liggende bezienswaardigheden al gezien, ga eens een dagje naar Trompenburg. Een aanrader!

 

ASMAY.

© 2015 Foto's: Asmay.

 

d2b812039f8f39c9058c72b2b6457e50_medium.Zie ook:

Dagje-uit-de-Botanische-Tuinen-van-Utrecht

Dagje-uit-de-Hortus-Botanicus-in-Amsterdam

Dagje-uit-de-Hortus-Botanicus-in-Leiden

Dagje-uit-de-Keukenhof-in-Lisse

Dagje-uit-de-Tuinen-van-Appeltern

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/

Stap over naar Oxxio

Help deze website en onze schrijvers, stap over naar Oxxio als energieleverancier.
30/11/2016 03:37

Reacties (5) 

1
02/12/2016 10:20
Wat een geluk dat zoiets nog kan, in de huidige tijd.
1
02/12/2016 10:08
Rotterdam is niet zo ver van hier!
Het zou een ideale uitstap kunnen zijn, want het ziet er mooi uit.
Fijn dat je dit deelt
1
30/11/2016 05:26
Wat een mooi gebied, dat is vast goed toeven daar,
1
30/11/2016 05:21
Prachtige tuinen, mooie foto's.
1
30/11/2016 05:04
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden. Tallsay.com is onderdeel van Plazilla Ltd.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert