Alweer ruim 150 jaar Dierenbescherming in Nederland

Door Asmay gepubliceerd in Dieren en natuur

In 1864 werd in Nederland (de voorloper van) de Vereniging tot Bescherming van Dieren opgericht. Tegenwoordig wordt deze naam gemakshalve afgekort tot 'Dierenbescherming'. Aangezien we het jaar 2014 inmiddels zien passeren, betekent dit dat de Dierenbescherming al weer 150 jaar bestaat.

De basisprincipes van de Dierenbescherming zijn tweeledig. Allereerst wordt gesteld, dat ieder dier een zelfstandig wezen is met gevoelens en bewustzijn en daarom met respect dient te worden behandeld. De tweede is de stelling, dat de mens de plicht heeft om dieren, in zijn bezit of daarbuiten, goed te behandelen en te beschermen.

Dierenbescherming internationaal in het kort

De oudste organisatie op dit gebied is overigens de Britse RSPCA (Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals - 1824). Zowel in Nederland als België werden destijds nog diverse andere organisaties opgericht met het doel het welzijn van dieren te beschermen en bevorderen, zoals bijvoorbeeld de Koningin Sophia-Vereeniging tot Bescherming van Dieren (1867) in Amsterdam, de Vogelbescherming (1899) in Zeist en de Koninklijke Maatschappij voor Dierenbescherming (1882) in Antwerpen. Ook in de 20e en 21e eeuw ontstonden op vele gebieden nieuwe dierenorganisaties, hetzij vanuit een milieuaspect, hetzij vanuit één of meer speciale diersoorten. Voorbeelden hiervan zijn onder andere Stichting AAP (1972) in Almere, Vereniging Das & Boom (1981) in Beek-Ubbergen, Wakker Dier (1997) in Amsterdam, GAIA (Global Action in the Interest of Animals - 1992) in Brussel en BLID (Belgische Landelijke Inspectiedienst Dierenwelzijn – 2003) in Sint-Lievens-Houtem.

Voor wereldwijde dierenbescherming zijn er ook diverse organisaties opgericht, zoals bijvoorbeeld het WWF (World Wide Fund for Nature of Wereld Natuur Fonds – 1961) in Zwitserland en het IFAW (International Fund for Animal Welfare – 1969) in Canada.

De Dierenbescherming in het begin

e527633e810f6ccec7132a681d1a8d7e_medium.In 1864 werden in Nederland dus de eerste officiële stappen gezet tot de bescherming van dieren.

Links: een hondenkar.

In Den Haag werd officieel de 's Gravenhaagsche Vereeniging tot Bescherming van Dieren opgericht door een groep gegoede burgers, van wie het streven was om er voor te zorgen dat aan dieren een behoorlijke verzorging, voeding en behandeling werd gegeven. Tot de oorspronkelijke leden behoorden vooral notabelen, aristocraten en academici. Het 'gewone volk' (arbeiders, boeren, tuinders, vissers, stedelingen) moest alle moeite doen om het eigen hoofd boven water en de (vaak vele) kinderen gevoed te houden; zij maakten in de begintijd van de Dierenbescherming dan ook nog geen deel uit van de achterban van deze vereniging.

Beloning bij boete

Vanaf het begin probeerde de Dierenbescherming dierenmishandeling in het land aan te pakken. Dat was hard nodig, omdat in de heersende mentaliteit dieren eerder werden gezien als productie- of hulpmiddelen dan als levende wezens. Toch lukte het aanvankelijk niet om een politieagent te laten ingrijpen bij een schandalige behandeling van dieren. In de meeste gevallen durfde de agent namelijk een mogelijke confrontatie met het publiek niet aan en liet het voor wat het was. Het was menig dierenliefhebber een doorn in het oog.

1dd286a68886331104a53bd99e9af6d3_medium.In 1866 kwam de Dierenbescherming daarom met een plan: iedere agent, die de moed had een proces-verbaal/boete uit te schrijven in een geval van dierenmishandeling, kreeg een gulden als beloning. Een kapitaal in die tijd, waarin een gemiddeld dagloon voor mannen amper ƒ 1,20 en voor vrouwen net ƒ 0,60  bedroeg!

In 1876 werd in Den Haag zelfs een speciale veldwachter aangesteld. In zijn eerste jaar schreef de man voor ƒ 200 aan boetes uit, waarna er ook in elders bij lokale dierenbeschermers belangstelling voor zo'n project in hun stad kwam.

Dierenbescherming brengt blad uit

f3b4c286f327e78a2d35edc25487d7f3_medium.Ten tijde van het eerste lustrum in 1869 verscheen de eerste editie van het eigen maandblad, Androcles, van de Dierenbescherming. De naam refereerde aan de één van de fabels van de Griek Aesopus, waarin de slaaf Androcles een leeuw tegenkomt met een doorn in zijn poot. Androcles overwint zijn angst en haalt de doorn uit de poot, waarna de leeuw hem als dank in leven laat. De keuze voor de hoofdpersoon uit een oud-Griekse fabel als naamgever gaf het toenmalige elitaire karakter van bestuur en leden van de Dierenbescherming goed weer. Het huidige blad van de Dierenbescherming heet kort en krachtig Dier.

Landelijke Dierenbescherming

1f47ce0afc453d2c9a6c4a67705c1146_medium.In 1877 besloten een aantal lokale groepen dierenbeschermers zich aaneen te sluiten tot een landelijke vereniging.

De naam werd toen veranderd in de Nederlandsche Vereeniging tot Bescherming van Dieren, hetgeen nu de Dierenbescherming is.

Dierenmishandeling wordt strafbaar

Mede door de inspanningen van de Dierenbescherming werd in 1875 in de Wet tot vaststelling van bepalingen en het voorkomen van hondsdolheid een bepaling opgenomen, die het opzettelijk mishandelen van honden en katten strafbaar stelde – het was het begin van wettelijke bescherming voor dieren in Nederland.

Belangrijke onderdelen van de Dierenbescherming

Dierenasiels

f4bccfebf1132c2aa2751de3049d1a16_medium.De Dierenbescherming heeft door het hele land heen dierenasiels ingericht voor de opvang van huisdieren. Hierbij gaat het vooral om katten en honden, soms konijnen en cavia's, die rondzwervend zijn gevonden, door de eigenaren vrijwillig zijn afgestaan of door de Dierenbescherming in beslag zijn genomen in verband met grove verwaarlozing/mishandeling. Alle dieren worden in het asiel onderzocht door een dierenarts, zo nodig voor ziekten behandeld, gesteriliseerd of gecastreerd. Afhankelijk van het specifieke dier en de gezondheid ervan, het  na een aantal weken beschikbaar voor adoptie door een nieuwe eigenaar.

Zowel bij het afstaan als bij het adopteren van een dier wordt een bedrag in rekening gebracht voor de te maken of gemaakte kosten in de opvang (medische zorg, voedsel e.d.). Zelf heb ik bijvoorbeeld (op één 'zwervertje' na) al mijn huisdieren op deze manier uit een dierenasiel gehaald.

Diereninspectie

Een andere, zeer belangrijke dienst van de Dierenbescherming is de eigen inspectiedienst. Deze werd in 1920 opgericht en is nu opgenomen in de Stichting LID (Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming). Hiervoor opgeleide inspecteurs speuren gevallen van dierenmishandeling en dierenverwaarlozing op in zowel privésituaties als in (landbouw-) bedrijven, kunnen boetes opleggen, oefenen controle op te nemen maatregelen uit en – in geval dit nog niet helpt – nemen dieren in beslag, al dan niet in samenwerking met de politie. (Mijn huidige katten komen bijvoorbeeld uit zo'n inbeslagname.) Het landelijk meldpunt voor situaties van dierenmishandeling of dierenverwaarlozing is overigens te bereiken onder nummer: 144.

17f0cd5a220c4319e16a37a62f726dfe_medium.Voorlichting en educatie

De Dierenbescherming probeert via diverse wegen om het welzijn van dieren onder de aandacht te brengen. Eén manier is die van voorlichting en educatie; in 1980 werd daarvoor onder andere de jeugdafdeling van de Dierenbescherming opgericht. In 1993 groeide deze jeugdafdeling uit tot de club voor jonge dierenbeschermers Kids for Animals.

De Dierenbescherming in actie

In de loop der jaren heeft de Dierenbescherming heel veel acties gestart om dierenleed onder de publieke aandacht te brengen en/of om wettelijke, beschermende maatregelen te stimuleren. Het zijn er in 150 jaar teveel om ze allemaal op te noemen, daarom beperk ik mij tot een willekeurig dozijn ervan:

1910: Trekhondenwet

1961: Wet op de Dierenbescherming

1977: Wet op de dierproeven

1993: Actie tegen afgeladen veetransporten

1994: Actie tegen genetische manipulatie

1995: Actie tegen kistkalveren en misstanden in de jacht

1999: Actie tegen legbatterijen

2003: Verbod op gebruik van mensapen voor dierproeven

2004: Actie tegen de plofkip

2007: Lancering actie 'Ik zoek baas' voor asieldieren

2010: Verbod op pornografie en seks met dieren

2012: Europees verbod op de legbatterij.

e1d6a79450aea19a2a037200b44744ee_medium.

In 2009 riep de Dierenbescherming, naast Dierendag op 4 oktober, een tweede Dierendag in het leven en wel op 5 oktober. Deze dag is dan speciaal gewijd aan de vergeten dieren, zoals proefdieren en dieren in de bio-industrie.

Tot slot

0a6acbe37f00fb8ac4d72b3f9550053a_medium.De Dierenbescherming is met een achterban van rond de 180.000 mensen (leden, donateurs en vrijwilligers) de grootste organisatie in Nederland, die opkomt voor de belangen van dieren. Hiertoe worden gerekend: huisdieren, landbouwdieren, dieren in het wild en proefdieren.

Voor alle werkzaamheden en projecten is de Dierenbescherming afhankelijk van donaties en giften. Wel valt de Dierenbescherming in Nederland onder de ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling), zodat deze giften en donaties voor de gevers  (gedeeltelijk) aftrekbaar zijn van de inkomstenbelasting.

 

ASMAY.

© 2014 Foto's: Dierenbescherming, Office.microsoft.com, Wikimedia Commons.

 

b5dc1874da37e8f64355826427f0c427_medium.Zie ook:

Dierenwetgeving-in-Nederland

Goede-doelen-dierendoelen

Mijn-katten-de-'koetjes'-die-miauwen

Stichting-AAP-heeft-leeuwen-en-tijgers-in-de-opvang!

Over-ijsberen-in-het-wild-en-in-de-dierentuin

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/

14/11/2016 07:52

Reacties (3) 

1
14/11/2016 08:57
Het is maar goed dat ze er zijn, de mensen van de Dierenbescherming.
1
14/11/2016 08:55
Mooi artikel, en eigenlijk jammer dat de Dierenbescherming vandaag de dag nog net zo nodig (zo niet meer nodig) is dan 150 jaar geleden.
1
14/11/2016 08:52
Goed artikel.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert