Verantwoord tuinieren: biologisch, biologisch-dynamisch of ecologisch?

Door Asmay gepubliceerd in Huis en tuin

Langzaam maar zeker veranderingen in de land- en tuinbouw

8de3c1048ac36c1c4d04f541186028ce_1401203Verantwoord tuinieren, hoewel logisch en natuurlijk, is niet altijd de eerste keuze van een commerciële tuinderij. Bloemen, groenten of fruit telen zonder kunstmest is één ding, maar zonder herbiciden (onkruidbestrijders) of pesticiden (bestrijders van ziekten en plagen) is toch een hele andere. Veel commerciële tuinderijen durven dit niet aan, want woekerend onkruid, een plantenziekte of ongedierte kan de oogst behoorlijk doen verminderen en daardoor ook de winst doen verdampen. Men moet er tenslotte wel van kunnen leven, het personeel betalen en de zaden en/of planten voor het volgende seizoen van kunnen kopen.

8c6fb221fdffeca25c2c8b50e6a649b7_1401202Kritische consumenten, die bezorgd zijn over de langjarige consequenties voor mens, dier en milieu van de (reguliere) land- en tuinbouw met chemische bemesting en bestrijdingsmiddelen, zorgen echter steeds meer voor een kentering. Wanneer zij weigeren de 'chemische' oogsten nog langer te kopen, dan moeten de producenten toch iets anders verzinnen om hun producten af te zetten. Het is niet zo dat de land- en tuinbouwsector ineens massaal biologisch of ecologisch is gaan verbouwen, maar op steeds meer punten worden chemische middelen ingeruild voor natuurlijke producten. Zo zijn steeds meer tuinders overgegaan op andere telingswijzen, natuurlijke bemesting en biologische bestrijdingsmiddelen. De oogsten kunnen kleiner zijn, de prijzen zullen hoger zijn, maar men kan leveren wat de kritische consument vraagt, biologische producten, en tegelijk zorgen voor een lagere belasting van het milieu.

9fcdc76eb16014112f6e1a778351bc1f_1401202Voor de particulier is dat anders. Een bloemen- of moestuin zal tenslotte worden gehouden als hobby en niet als een bron van inkomsten. De particuliere tuinder is dan ook veel eerder te porren voor het gebruik van natuurlijke bestrijdingsmiddelen in plaats van chemische en voor natuurlijke bemesting in plaats van kunstmest. Maar hoe werkt een natuurlijke manier van verbouwen eigenlijk, welke soorten zijn er, wat zijn de verschillen?

Biologisch tuinieren

Wat is dat eigenlijk, biologisch tuinieren?

18702010eb1516a068365fb305ba5f1a_1401202Het korte antwoord is: duurzaam tuinieren zonder kunstmatige stoffen, dus geen chemische bestrijdingsmiddelen en geen kunstmest. De gewassen zijn gezonder voor mens en dier, omdat ze vrij zijn van chemisch-toxische stoffen.

Het lange antwoord gaat iets verder dan dat. Biologisch tuinieren is namelijk een uitvloeisel van een bepaalde levensstijl of levenshouding, waarbij men zo veel mogelijk volgens, met en in de natuur wil leven.

Bij biologisch tuinieren:

  • worden uitsluitend natuurlijke producten gebruikt voor bemesting en/of ziekten- en plaagbestrijding;
  • wordt de nadruk gelegd op preventieve gewasbescherming: door een vruchtbare, natuurlijke bodem verkrijg je sterke planten, die minder last van plagen of ziekten zullen hebben;
  • worden veel verschillende gewassen verbouwd, omdat gevarieerde gewassen elkaar ondersteunen; een veld met maar één gewas is niet alleen onnatuurlijk, maar ook veel kwetsbaarder voor ziekten en parasieten;
  • wordt veel aandacht besteed aan de gesteldheid van de bodem; als deze op een organische manier goed doorlatend en voedzaam is gemaakt, zullen de gewassen erop veel sterker en gezonder van inhoud zijn. Dit wordt ook wel tuinieren volgens de organische kringloop genoemd.

Organische kringloop

2bb875d94939fdf618ab4fd83a57f891_1401202Eén van de basisprincipes van biologisch tuinieren is: voed de bodem en doe dit het liefst zoals de natuur dit doet. Een plant groeit door het onttrekken van voedingsstoffen, kooldioxide en water aan bodem en lucht gecombineerd met de energie van de zon. Na het groeiseizoen sterft de plant af, de plantenresten worden door schimmels en bacteriën afgebroken. Dit organische plantenmateriaal wordt door bodemorganismen uiteindelijk omgezet in humus, waaruit weer opneembare voedingstoffen voortkomen voor de planten van het volgende seizoen. Deze cyclus van groei, afsterven, rotting en omzetting in humus en opnieuw vruchtbare bodem wordt de organische kringloop genoemd.

Biologisch-dynamisch tuinieren

Biologisch-dynamisch tuinieren, hoe doe je dat?

7d46d1334d1ec723ef05445e8e3e5d11_1401203Biologisch-dynamisch of biodynamisch tuinieren is net als biologisch tuinieren, maar omvat een wat afwijkende teeltmethode. Deze vorm is ontstaan in de jaren 1920, uit wantrouwen tegen het net ontdekte en voor het eerst gebruikte kunstmest, en is gebaseerd op de antroposofische theorieën van de filosoof Rudolf Steiner (1861-1925).

Antroposofie is, kort gezegd, een filosofische levensbeschouwing, die de aarde, mens, dier en plant als één kosmisch geheel ziet. In dit spirituele wereldbeeld is er erkenning voor de mens in zijn of haar betrekking tot het bovennatuurlijke en de kosmos, en de behoefte aan vrijheid om tot volledige lichamelijke, geestelijke en spirituele wasdom te kunnen komen. Steiners ideeën werden en worden vooral in de praktijk gebracht in het onderwijs en in de land- en tuinbouw (niet alleen bij de verbouw van gewassen, maar ook bij het houden van dieren).

Kosmische invloeden en maanstanden

c020ebc609f9537526e404da564cc1a2_1401203Ook hier gaat het om puur natuurlijke en biologische methoden en producten. Bij biodynamisch tuinieren wordt er echter ook van uitgegaan, dat alles en iedereen op aarde invloeden ondergaan vanuit de hemellichamen en de kosmos. Bij alle belangrijke handelingen van tuinieren (bijvoorbeeld bemesten, zaaien, beplanten en oogsten) wordt dan ook rekening gehouden met de stand van de hemellichamen en hun kosmische invloed om een en ander zo optimaal mogelijk te kunnen laten verlopen.

Vooral de maan als dichtstbijzijnde hemellichaam is daarbij belangrijk; de maan beïnvloedt immers niet alleen de getijden op aarde (springvloed), maar ook de waterhuishouding in bodem, gewassen, dieren (en mensen). Op zich is dit laatste niet nieuw; de Babyloniërs en de Chinezen verbouwden hun producten heel vroeger al met behulp van een maankalender.

Ecologisch tuinieren

Wat is ecologisch tuinieren eigenlijk?

27acb267c62a90f5cde2d0a4d6febe41_1401203Ecologie houdt rekening met alle betrekkingen tussen mens, dier, plant en hun omgeving. Het is als biologisch tuinieren, een duurzame manier van gewassen verbouwen, maar met een toevoeging. Waar het bij biologisch tuinieren vooral gaat om natuurlijke methoden en sterke gewassen, die goed zijn voor onze gezondheid, kijkt de ecologische tuinder nog een stukje verder. Ecologische land- en tuinbouw houdt namelijk in sterke mate rekening met de gevolgen voor de ecosystemen rondom en het milieu in het algemeen. Elke tuin wordt beschouwd als een eigen ecosysteem, dat in harmonie moet blijven met de omliggende ecosystemen van de natuur. Zo worden er vooral inheemse producten verbouwd, die in het klimaat en bij de bodemgesteldheid passen, worden vreemde, mogelijk invasieve plantensoorten gemeden dergelijke) en insecten aan te trekken.

Ook oog voor andere ecosystemen

f06b2ac67745534ffcfe6bd534edf6d3_1401203Je kunt dus zeggen dat ecologisch tuinieren biologisch tuinieren is, maar andersom gaat de vlieger niet op; de biologische tuinder zal bijvoorbeeld perfect biologische meststoffen kunnen gebruiken, die de ecologische tuinder afwijst, omdat ze op de lange duur toch te belastend zullen kunnen zijn voor de ecosystemen van en rondom zijn tuin.

Tot slot

dd0d6cf84165eff66832b78c9444b321_1401203Er zijn altijd diverse wegen, die naar Rome leiden. Ook met betrekking tot tuinieren zijn er dus diverse milieubewuste en natuurvriendelijke tendensen te vinden, waarvan dit er slechts drie zijn. Het zoveel mogelijk terugdringen van chemische bestrijdingsmiddelen en kunstmest uit het milieu blijft belangrijk, voor nu en voor later. Dit geldt uiteraard voor grote land- en tuinbouwbedrijven, maar ook voor de vele miljoenen kleine privé bloemen- en moestuinen, die samengevoegd toch een flink gebied bestrijken. Vele kleintjes maken immers een grote en daarbij telt elke natuurlijke tuin.

 

ASMAY.

© 2014 Foto's: Asmay, Office.microsoft.com.

 

a1ce3bc66c33bb5d8dd6d33cceb5a42d_1401203Zie ook:

Gewone-tuinplanten-met-ongewone-geneeskracht

Kruisen-en-bestuiven-het-ontstaan-van-nieuwe-bloemvariaties

Tuinieren-1-bollen-knollen-en-wortelstokken

Tuinieren-2-aanplant-en-verzorging-van-bol-en-knolgewassen

Tuinieren-3-problemen-met-bol-en-knolgewassen

Of lees verder via:

https://tallsay.com/asmay of

https://asmay.wordpress.com/ of

https://tallsay.com/asmaysrecepten of

https://asmaysrecepten.wordpress.com/

05/11/2016 07:46

Reacties (3) 

1
05/11/2016 08:57
Hoe bewuster de mensen worden over hun voeding, hoe meer organisch er verbouwd zal worden. Beter voor de mens, beter voor het milieu, een win-win-situatie.
1
05/11/2016 08:52
Blijft toch: biologisch is beter, vooral op de lange termijn.
1
05/11/2016 08:43
Goed, om die oude manieren van verbouwen in samenwerking met de natuur en de kosmos nog eens terug in de aandacht te brengen.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert