Hamburger, van fastfood naar trendy delicatesse

Door Robin93 gepubliceerd in Voeding en Gewicht

de148643fa2dcfebee9c1e4f4fd07e21_medium.De hamburger als fastfood ondergaat een gedaanteverwisseling. Meer en meer mensen geven de voorkeur aan een goed bereide burger van vers vlees en verse groenten boven de goedkope fabrieksmatige geproduceerde en altijd eender smakende hap van een fastfoodketen. Vroeger kon je dat alleen voor elkaar krijgen als je de burger thuis helemaal zelf maakte, maar tegenwoordig hoeft dat niet meer.

Slimme zakenlieden hebben het gat van de kwaliteitshamburger ontdekt. In elke grote stad wereldwijd vind je tegenwoordig gespecialiseerde hamburgerrestaurants.

Hamburger op kaart gezet door McDonald's

Het verhaal van de snelle hamburger begon allemaal met de broers Richard en Maurice McDonald. In 1940 openden zij in San Bernardino (Californië) een drive-in met barbecuegerechten. Na korte tijd bleek dat de hamburgers verreweg de populairste gerechten op de kaart waren. De broers besloten het roer om te gooien. Vanaf 1948 verkochten zij nog alleen hamburgers, chips en sinaasappelsap. Later kwamen daar nog frites en Coca Cola bij.

b5dfb2ed31b646a339f5e9673002c29c_medium.De producten van de McDonald broers werd geproduceerd aan de lopende band, een principe dat was overgenomen uit fabrieken.

Links: in 1953 als 4e in de franchise geopende en nu oudste nog opererende McDonald's, in Downey, Californië.

Omdat de productielijn op tijd en snelheid was ingesteld en het menu simpel van opzet was, konden de broers veel producten tegelijk produceren en daardoor de prijs laag houden: in de begindagen kostte een hamburger slechts 15 dollarcent. Het idee van de McDonald broers bleek zo succesvol dat zij in 1953 met de nu zo bekende franchiseketen van start gingen. Na ruim 60 jaar is McDonald's nu met ongeveer 35.000 filialen wereldwijd veruit de grootste.

McDonald's werd ook het etiket van een soort leefstijl. Voor jonge gezinnen was het vaak het enige (financieel) haalbare om met de kinderen ergens uit te gaan eten. Voor kinderen werd een verjaardag vieren bij McDonald's een hoogtepunt. Voor studenten werd het een goedkope manier om even snel een maaltijd weg te werken. Voor toeristen werd het een herkenbaar icoon in verre, vreemde landen waar men de taal niet sprak en/of de keuken niet zo kon waarderen.

Fastfood in trouble?

fb5fac96de17cfa486c2f4a4666618ea_medium.Toch begint het tij te keren. Niet alleen bij McDonald's, maar ook bij concurrent Burger King gaan de zaken tegenwoordig minder goed. Het volwassen publiek lijkt uitgekeken te raken op de goedkope, maar altijd eender smakende, vette, snelle hap. Vanaf de jaren 1990 begon langzaam maar zeker een kentering. Men wilde wat anders en vooral: men wilde gezonder eten. De berichtgeving over fastfood en hun (slechte) invloed op overgewicht, hart- en vaatziekten enz. deed het imago van de klassieke, goedkope hamburger geen goed. Goed voor de portemonnee, maar slecht voor de gezondheid werd de boodschap.

Er kwamen andere, kleine eettentjes waar je eten kon bestellen met de snelheid van fastfood, maar met de smaak en kwaliteit van een restaurant. Deze trend kwam vaak met mensen mee vanuit soms verre vakanties en nestelden zich in Europa vaak ten koste van de bestaande fastfoodketens en snackbars. Namen als Soup to Go en Wok to Go zullen mensen zich wellicht nog herinneren. Maar na enige tijd was deze hype weer voorbij en verdwenen ze bijna allemaal weer uit het straatbeeld. Momenteel is het de tijd van de foodtrucks en mobiele keukens die het eten (redelijk) vers voor je neus bereiden. De specialiteit kan hier zeer gevarieerd zijn, van Italiaans of Aziatisch tot Tex-Mex, van 'gezond' tot vegetarisch en/of biologisch. Ze staan op straathoeken in de stad, komen naar industrieterreinen in de pauze of zijn te vinden op buitenevenementen zoals openluchtconcerten en (pop) festivals.

Comeback van de hamburger

814072718e95dda7ff2efd94aa8f580a_medium.Toch is het publiek nog niet uitgekeken op het concept van de snelle hamburger. Men is alleen veel kritischer en stelt veel hogere eisen aan de kwaliteit, 'gezondheid' en smaak van het product. Dat leidde tot een nieuwe trend: hamburgers bereid met goed, vaak lokaal geslacht vlees - in plaats van de ingevoerde en vaak gebruikte soja/vleespasta-, ambachtelijk bereid zonder kunstmatige toevoegingen - in plaats van de daarvan stijf staande Big en/of andere Macs -, en met aandacht voor de klant. Niet meer in de rij aanschuiven met je dienblaadje, maar bediend worden aan de bar of aan een tafeltje bleek bij veel mensen toch de voorkeur te hebben.

Van fastfoodtent naar hamburgerbar

Waar de fastfoodketens intussen te kampen hebben met een structurele achteruitgang rijzen nieuwe hamburgerrestaurantjes als paddenstoelen uit de grond. Men noemt ze tegenwoordig zeer trendy  'hamburgerbars'. Je kunt er aan de bar namelijk snel een hamburger 'scoren' en een speciaal biertje of luxe glas wijn bij drinken; de snelheid van een fastfoodtent, maar met de kwaliteit van een goed restaurant.

Er zal hier geen onervaren schoolverlater in de keuken staan en van een lopende band-productie van hamburgers is geen sprake. Nee, ervaren chefkoks bereiden met vaak luxe tot zeer luxe verse voedingsmiddelen de mooiste en smakelijkste burgers en proberen hun collega's bij de concurrent daarmee de loef af te steken. Tot groot genoegen van de klanten uiteraard.

43ef5b5e2e54a1a563ce6714ab46d3b0_medium.Niet alleen is er veel meer aandacht voor de kwaliteit van het vlees (of gevogelte of vis – hamburgers kunnen worden bereid met van alles en nog wat, tot en met kreeft en kaviaar toe), maar ook voor de rest van de toebehoren. Het broodje wordt vaak zelf gebakken van kwaliteitsgranen en komt in talloze verschillende varianten voor – van gouden granen, volkoren, met sesam of noten tot focaccia en ciabatta toe. Dat is nog eens wat anders dan dat kleffe witte broodje van de fastfood! Maar ook het eventuele plakje kaas is niet meer zo'n geproceste plak, maar komt van een ambachtelijk bereide kaassoort, de tomaat is tenminste zongerijpt, de sla is vers en waarschijnlijk biologisch en de sauzen worden zelf vers bereid.

Gerenommeerde chefs schuwen geen fastfood meer

Chefkoks in binnen- en buitenland, zoals Robert Kranenborg, Jonnie Boer, Jamie Oliver en Gordon Ramsay laten zich al weer enige jaren inspireren door hamburgers of andere gerechten uit de fastfoodkeuken. Zij hebben vaak elk hun eigen 'signatuur'-recept voor hamburgers. Hamburgers kunnen tegenwoordig zijn bereid met bijvoorbeeld prijzige kreeft, lam, truffels, Ibérico-varkens, Aberdeen Angus-runderen of zelfs wagyu-runderen.

a6ade04cd1bd9e6750a5f33c7cb24823_medium.De Britse topkok Heston Blumenthal onderzocht voor zijn boek In Search of Perfection (2006) op een wetenschappelijke manier wat een hamburger tot een goede hamburger maakt. Volgens hem is het vlees van de ideale burger sappig, vol smaak en ongeveer twee vingers dik. Elke hap van de burger moet een uitgebalanceerde combinatie van alle lagen en smaken tegelijk zijn. Het vlees is van een hoge kwaliteit, maar moet ook op een bepaalde (verticale) manier worden vermalen - de vezels dienen allemaal dezelfde kant op te gaan zodat ze later uiteen zullen vallen in je mond. Zijn uiteindelijke, 'wetenschappelijk' onderbouwde recept voor de perfecte hamburger duurde maar liefst twee dagen om te bereiden!

Trendy hamburger komt wel met trendy prijs

620057f89ae1423881ad603786b8c1b4_medium.Begrijpelijkerwijs komt dit alles wel met een ander kostenplaatje en daarom met een hogere prijs. Een kreeftburger kan toch al gauw oplopen tot boven de 20 Euro. Toch zijn veel mensen bereid voor zo'n bijzondere kwaliteitsburger meer te betalen. Het zullen echter niet de jonge gezinnen met kinderen zijn of de arme studenten. Veeleer zijn het zakenlieden en jonge 20-ers en 30-ers - zonder kinderen en met een (goede) baan, ook wel 'hipsters' genoemd - die de hamburgerbars tot hun eetkroeg hebben verkozen.

En wat kunnen fastfoodketens als McDonald's en Burger King dan nog doen? Een hogere kwaliteit van de gebruikte voedingsmiddelen in hun burgers zou tot een hogere prijs leiden. Hun clientèle komt echter vooral op de lage prijzen af en soms ook op aanbiedingen en eventueel kinderspeeltjes. Dat concept is in feite de basis van hun bedrijf en kan dus niet overboord worden gegooid. Het lijkt voor hen voorlopig te worden: het accepteren van de omzetkrimp en het wachten of de storm van de hamburgerbars misschien nog een keer overwaait.

 

Copyright: Robin93.

(2015) Foto's: Office.microsoft.com, Wikimedia Commons.

 

09eb17d8492ad5aae668742cf7e0f154_medium.Zie voor andere artikelen ook:

Smakelijke-snacks-of-griezelige-gerechten?

Trendy-biercocktail-een-blijvertje

Wietteelt-wereldwijd-in-stadsplantsoenen

of via:

https://tallsay.com/robin93

https://robin93artikelen.wordpress.com/

30/08/2016 09:31

Reacties (4) 

1
30/08/2016 11:27
Goed verhaal over de opmars van de luxe hamburger. Zelf laat ik graag verstek gaan; de combinatie van brood en (veel) vlees valt altijd slecht in mijn maag.
1
30/08/2016 11:20
U bent niet ingelogd. Wilt u nu inloggen of een account aanmaken?
Leuk artikel. Hoe je eigenlijk junkfood een beetje kunt pimpen tot een gezonde hap!
1
30/08/2016 11:16
Leuk artikel. Zelf was en ben ik geen liefhebber van dit gerecht; het zal ook in de toekomst met deze luxe versies niet komen, vrees ik.
1
30/08/2016 11:33
Ach ik mag er regelmatig eentje wegkauwen.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert