Hoogtevrees, wat is het, wat kun je er aan doen?

Door Robin93 gepubliceerd in Gezondheid en fitness

89c27486bbc8e11c2634295c84474a40_medium.Een goede vriend van mij lijdt er aan. Hoewel hij verder een stoere bikkel is en op zijn motor de gekste stunten uithaalt, bibbert hij als een juffershondje wanneer hij op een hoogte staat en/of in een diepte moet kijken. Angstzweet op het voorhoofd, knikkende knieën en misselijk van ellende staat hij daar dan als een zielig hoopje mens. Waarom? Omdat hij bang is om in de diepte te vallen, terwijl daar in die situatie eigenlijk geen sprake van is of zelfs maar kan zijn.

Wat is hoogtevrees? Wanneer spreek je van een hoogtefobie?

Hoogtevrees of acrofobie is een abnormale en onoverkomelijke angst bij een bepaalde hoogte/diepte die voor een niet aan hoogtevrees lijdend mens niets angstaanjagends heeft. Een beetje vrees bij hoogtes is overigens evolutionair gezien best zinvol. Zonder dat zouden we misschien te veel risico's op te grote hoogtes nemen en het misschien niet overleven. Angst voor steile hellingen en diepe afgronden is goed als een natuurlijk beschermingsreflex.

Wanneer je echter bang bent op een keukentrap, op een galerij, op een hoge roltrap of in de skilift, dan is die angst meestal niet zinnig als bescherming, maar eigenlijk overdreven. Dit noemen we hoogtevrees.

81ebf1afdaa147d28a793d91ae81a98b_medium.

Wanneer je zo bang bent voor hoogtes dat je je leven er aan gaat aanpassen – bijvoorbeeld om die reden niet in een flat durft te wonen of er op bezoek gaat, een dichtbij station met hoge roltrappen mijdt en naar een ander station fietst, een nieuwe baan in een kantorenflat daarvoor afzegt – dan gaat de angst een stapje verder en spreken we van een hoogtefobie.

Verschillende 'soorten' hoogtevrees

Er zijn verschillende gevoelstoestanden waardoor hoogtevrees kan ontstaan.

  • Men is bang om een fout te maken en daardoor te vallen. Het is onder andere een gebrek aan vertrouwen in de eigen kracht.
  • Men is bang voor de staat van de constructie van bijvoorbeeld een brug, een gebouw, een ladder, een kermisattractie enz. en durft er daarom geen gebruik van te maken. Dit is ook of misschien wel vooral een vorm van angst voor ongelukken waarvan de oorzaak buiten de eigen macht ligt.
  • Men is bang in de diepte te zullen springen. Dit wil niet zeggen dat deze mensen  zelfmoordneigingen hebben, maar door de diepte krijgen ze wel die gedachte en zijn vervolgens bang dat ze er misschien een keer gehoor aan zullen geven.

Hetgeen alle vormen van hoogtevrees gemeen hebben is dat het vooral gaat om de angst voor controleverlies.

Hoe ontstaat hoogtevrees?

a70e12a305506146f1ce887961db34cb_medium.Wanneer je ooit een stevige smak hebt gemaakt door van een ladder of trap of uit een boom te vallen zou je daar logischerwijs – behalve een gebroken arm of been – best een vrees voor hoogtes aan over hebben kunnen houden. Vreemd genoeg is uit jarenlang wetenschappelijk onderzoek bij een grote groep kinderen gebleken dat dit over het algemeen niet klopt. Kinderen die ooit flink vanaf een hoogte waren gevallen en daar zelfs ernstige verwondingen aan hadden overgehouden, bleken als volwassenen juist minder vaak hoogtevrees te hebben ontwikkeld dan de kinderen die die ervaring niet hadden. Juist de voorzichtige kinderen ontwikkelden later vaker hoogtevrees of een hoogtefobie, waarschijnlijk uit angst voor die mogelijke fracturen en pijn waarmee zij geen ervaring hadden.

Uit diverse wetenschappelijke studies bleek dat er meestal een aantal factoren aan hoogtevrees ten grondslag liggen.

  • Hoogtevrees is – evenals andere vormen van al dan niet irrationele angst – voor een deel genetisch bepaald. Als ouders duidelijke angsten hebben, hoef je die als kind niet te 'erven' maar je bent er wel veel gevoeliger voor om ze ook te ontwikkelen.
  • Omgevingsfactoren spelen sterk mee. Als je ziet dat anderen (ouders, familie, schooljuf of meester enz.) angstig zijn om op bijvoorbeeld een keukentrap te gaan staan, kan je eigen angst daardoor versterkt worden.
  • Stress is een belangrijke factor. Als je al niet dol was op hoogten dan kun je in een stressvolle situatie ineens volledig dichtklappen en worden angsten enorm vergroot. De latent aanwezige hoogtevrees kan dan bijvoorbeeld worden opgeblazen tot een stevige hoogtefobie.
  • Slecht inschattingsvermogen. Hoe hoog is een hoogte nu werkelijk? Uit Amerikaanse onderzoeken met twee groepen mensen - die wel en die niet aan hoogtevrees leden - kwamen verrassende resultaten. Beide groepen moesten de hoogte van een gebouw schatten, zowel vanaf de grond als vanaf het dak. Wat bleek? Beide groepen schatten de hoogte van het gebouw (van ruim 14 meter) te hoog in. Maar de groep met hoogtevrees week daarbij sterk af van de groep zonder hoogtevrees. Vanaf de grond schatten zij het gebouw namelijk ruim 3 meter hoger en vanaf het dak zelfs 12 meter hoger in dan het in werkelijkheid was. Geen wonder dat de angst voor hoogten bij zulke inschattingen toeneemt.

Hoe kun je van hoogtevrees afkomen?

51966c32349ada8d2923157c4e043193_medium.In feite is het 'verslaan' van hoogtevrees juist te doen door de confrontatie met hoogtes aan te gaan. Wanneer je bijvoorbeeld in een flatgebouw steeds een verdieping hoger klimt en jezelf langzaam aan het dieptebeeld laat wennen, zul je uiteindelijk over de angst heen groeien. Het vergt echter veel moed en zelfdiscipline om datgene wat je het meeste angst aanjaagt juist op te zoeken.

Voor degenen die zich dat niet zelf zien doen en er hulp bij willen hebben, zijn er meestal wel een aantal vormen van therapie beschikbaar.

  • Virtuele therapie. Deze therapie is vooral populair omdat de angst in een gecontroleerde ruimte wordt geconfronteerd. Bij vliegangst zit men bijvoorbeeld in een nagemaakte vliegtuigcabine die virtuele bewegingen maakt. Bij hoogtevrees gaat men dan bijvoorbeeld een lift in die virtueel steeds hoger gaat. Hoewel de hele ervaring gesimuleerd is werkt het toch enorm goed om mensen langzaamaan, beetje bij beetje aan de hoogte te laten wennen en hun irrationele angst te laten verdwijnen.
  • Stresspillen en therapie. Zwitserse onderzoekers ontdekten dat hoge stressniveaus kunnen helpen bij het overwinnen van een hoogtefobie. Zij lieten een groep lijders aan deze fobie een pil met het stresshormoon cortisol innemen voordat zij in een virtuele lift stapten. Een andere groep kreeg een placebo. Na een maand kwamen beide groepen van de therapie terug. Vreemd genoeg had de groep met de extra stress van de pil duidelijk minder last van hun hoogtefobie dan de groep zonder. Hoe dit kan? Cortisol is niet alleen stressverhogend maar helpt ook bij het opslaan van herinneringen. Door de therapie in de virtuele lift waren de laatste herinneringen aan hoogten voor de groep met de stresspil blijkbaar een stuk positiever geweest dan ooit tevoren en dat was in het brein opgeslagen. De hoogtefobie was bij hen met stukken afgenomen.
  • Klimtherapie. bfd4e33858c7f9ce15c1ce5fc18a9def_medium.Je kunt natuurlijk de confrontatie met hoogten in het echt aangaan. Er worden (ook in Nederland) begeleide therapieën gegeven voor lijders aan hoogtevrees en hoogtefobie op een soort stormbaan in het bos. Gedurende meestal een week klimt men op ladders in bomen en op uitzichttorens. Men loopt er bijvoorbeeld over smalle houten of touwbruggen. Door elke keer een stukje hoger of verder te gaan en vooral oog te krijgen voor de omgeving in plaats van voor de diepte krijgt iedereen langzaam maar zeker meer vertrouwen en zal de angst afnemen.

En nu nog doen

Voor mijn vriend – voor wie ik dit stuk vooral schrijf – is het nog een kwestie van moed verzamelen.

b6cdcf478c3054867887fde940fc2b0d_medium.

Nu hoeft hij geen bergbeklimmer te worden, maar toch hoop ik dat hij een keer de confrontatie met zijn angst aangaat. Voordat die angst alsmaar groter wordt; zodat hij bijvoorbeeld de moed heeft bij al zijn vrienden op bezoek te gaan en niet alleen bij diegenen die op de begane grond wonen. Het zou zijn leven een stukje makkelijker maken, want er is wel degelijk iets aan hoogtevrees te doen. Je moet er alleen wel even al je moed voor bijeenrapen.

 

Copyright: Robin93.

(2015) Foto's: Office.microsoft.com.

 

ed16d8824afc804b90b01a88797e75f4_medium.Zie voor andere artikelen ook:

Kannibalisme-een-terecht-taboe?

Grootste-wens?-Mischien-egoistisch-maar-een-baan

Cadeaus-pakjes-geschenken-en-het-goede-doel

De-leukste-Koninginnedag-op-de-vrijmarkt

of via:

https://tallsay.com/robin93

https://robin93artikelen.wordpress.com/

24/08/2016 10:44

Reacties (9) 

1
13/09/2016 18:33
Heb het al als ik op mijn fiets zit. Dankjewel voor dit goed geschreven artikel.
13/09/2016 22:05
Heb je zo'n ouderwetse hoge fiets dan?
1
24/08/2016 15:20
Wat een hele goede en informatieve tekst!
1
24/08/2016 13:52
Beetje jaloers! (Op de kwaliteit van dit soort bijdragen).
1
24/08/2016 12:56
Op ca 6 - 8 m hoogte ben ik enigszins bang, onder 5 m en boven de 10 m niet (meer). Gek, hé? Ik spring zonder problemen uit een vliegtuig bijvoorbeeld, maar op een ladder de zolderramen schoonmaken durf ik niet.
1
24/08/2016 11:48
Heel vervelend om dit te hebben, lijkt me zo.
1
24/08/2016 11:45
Ik ken inderdaad mensen die het - in meer of mindere mate - hebben. Erg angstig, maar ook beperkend. Toch zal het niet direct meevallen om één van deze therapieën te volgen.
1
24/08/2016 11:33
Totaal geen last van.
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert