Geschiedenis van de goudvis, ontstaan en ontwikkeling

Door Rob gepubliceerd in Rob's vijver en vijverdieren

De meest populaire vijver- en aquariumvis ter wereld is zonder concurrentie de goudvis: goedkoop, kleurrijk en gemakkelijk te houden. Maar hoe is de goudvis nou eigenlijk ontstaan, waar kwamen ze vandaan en waarom vinden we de ene  kleur meer in goudvis dan de andere. Wie heeft de eerste goudvis gekweekt?

Tags/labels: RobsVijverArtikelen, RobsVijvervissen, Carassius, RobsAquarium

De karper in China

In China worden karpers al duizenden jaren lang gehouden voor het vlees. De vissen worden in de ondiepe rijstterrassen gehouden waar ze een belangrijke functie vervulden. Ongedierte zoals slakken worden opgegeten en de ontlasting van de vissen vormt weer voedsel voor de rijstplanten. Zodra de rijstvelden worden drooggelegd om de rijst zaden te laten aanmaken worden de vissen ‘geoogst’, gedroogd of gepekeld en op de markten verkocht. 

Het prille begin

De van nature grijze tot zilverkleurige vissen hadden af en toe rode, oranje of gele kleurmutaties. Deze spontane mutaties werden al tijdens de Jin-dynastie in de derde tot en met de vijfde eeuw opgemerkt maar er werd niet zoveel mee gedaan. Deze wildvorm van de karper, voorloper van onze goudvis werd “chi-yu” genaamd. 

6026d62e6a6ceb52749a7cd0ab03be25_medium.

Naarmate vooral boeddhistische monniken karpers in vijvers hielden, trad er inteelt op en we weten van verslagen uit de tiende eeuw dat er in de stad Jiaxing een rode vorm werd ontdekt, die de naam “chin-chi-yu” kreeg.

De gouden karper

Volgens de Boeddhistische traditie is het vrijlaten van een dier een goede daad, vooral als het een zeldzaam dier is. Zo werden de gekleurde karpers waarschijnlijk gespaard van de stoofpot en in speciale vijvers gezet. Daar werden ze gevoerd en ontstond de voorloper van onze goudvis. Volgens de legende was het gouverneur Ting Yen-tsan die de eerste gele en goudgekleurde vissen ontdekte in een vijver nabij Jiaxing, een vijver die later de genadepoel werd genaamd. 

ef02046bcb20ad7571720df1762c5b92_medium.

De goudgele kleur was echter de kleur van de keizer en het werd daarom aan gewone mensen verboden om karpers met deze kleur te houden. Daarom vinden we nu nog steeds meer rode/oranje goudvissen dan gele goudvissen. In keizerlijke bekkens werden de gele en goudgele goudvissen gehouden.

Goudvis variëteiten

57e1cccf8e420f9a9184e2ea55ee55b5_medium.

Gewone mensen hielden ook karpers  en kweekten ermee. In 1189 werd de eerste veelkleurige goudvis gekweekt en in 1506 werd de eerste sluierstaart gekweekt. Daarna ging het steeds sneller en werd in 1590 de eerste goudvis met uitpuilende ogen gekweekt. De gewoonte ontstond om de vissen binnenshuis te kweken in aarden urnen, de voorlopers van de vissenkom. In 1603 werd de Goudvis in Japan geïntroduceerd en in 1611 vond de goudvis via Portugal zijn weg naar Europa om rond 1850  zijn intrede in de Verenigde Staten te doen. In 1860 volgde Australië. 

b94a50b1905f39251ee06470669b0cf5_medium.

Overal werd verder gekweekt met deze vissen en inmiddels kennen we al meer dan tweehonderdvijftig goudvisvariëteiten waarvan de Sluierstaart, de Sarasa en de Shubinkin waarschijnlijk de bekendste zijn. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is de goudvis geen familie van de koikarper. Job Baster (1711-1775) uit Zierikzee was de eerste Nederlander die erin slaagde de goudvis te kweken.

c26f8592b3bbc62a1d1e2d47a988be1b_medium.

Symboliek goudvis

In het Boeddhisme is de goudvis een van de acht heilige symbolen. De goudvis is een symbool voor geluk doordat vissen zich vrij in het water kunnen bewegen. Ze staan voor kracht en dapperheid omdat ze tegen de stroom in zwemmen. Ook al heb je veel vissen in een water, ze zwemmen nooit tegen elkaar aan en ze staan daarmee symbool voor rust, harmonie en conflictvermijding. De karper is volgens Chinese mythes de koning der vissen en kan wel duizend jaar oud worden en symboliseert daarom een lang leven. In Chinees restaurant vind je om deze reden vaak goudvissen in aquaria of viskommen. Het eerste deel van de Chinese naam van de goudvis “chi-yu” klinkt net als het Chinese woord voor “goud” en het tweede deel als “jade”. Vijvers met goudvissen symboliseren daarom overdaad en rijkdom. 

d990882a864569966a18d28a8b658b85_medium.

Volgens de Feng Shui leer dien je bij voorkeur negen goudvissen in een aquarium of in een vijver te houden. Het getal negen is het getal dat staat voor een lang leven. Feng Shui leert ons dat één van de negen vissen zwart moet zijn en de andere rood. De acht rode vissen zorgen voor energie en geluk. De zwarte vis absorbeert de negatieve energie. Zwarte vissen gaan daarom eerder dood. Dode vissen dienen meteen vervangen te worden en onder dankzegging te worden begraven. Het water moet altijd schoon zijn anders levert het negatieve Feng Shui op.

Goudvis 

Een fascinerende vis!

06/08/2016 14:09

Reacties (11) 

1
07/08/2016 10:02
Mooi artikel.
Nu begrijp ik gelijk dat megagrote beeld van een goudvis bij een tempel in Thailand :-)
1
07/08/2016 08:09
Mooi artikel en goede informatie ook, dank je
1
06/08/2016 23:03
Graag gelezen. Nooit geweten hoe we aan goudvissen komen, terwijl ik ze wel in de vijver heb. Mooi artikel Rob.
2
06/08/2016 20:39
Interessante achtergrondinformatie!
1
06/08/2016 19:05
Mooi artikel.
Ik heb ze ook gehad in de vijver, maar nooit langer dan telkens enkele weken. Die @!#$%^! blauwe reigers pakten ze één voor één: elke morgen als het licht werd stonden ze er al. Op het laatst leek het wel 'reigers voeren'.
Toen hebben we het maar opgegeven. Een net over de vijver spannen was ook niet leuk, omdat er nog weleens wilde eenden kwamen buurten.
1
06/08/2016 18:56
Prachtig artikel heel fijn om wat meer te weten over de achtergrond van de goudvis
1
06/08/2016 16:52
Leerzaam stuk. Graag gelezen!
Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert