De wereld van de einzelgänger

Door Thalmaray gepubliceerd in Wetenschap en onderwijs

Voorwoord

8b60c99d73720b28d01bdb048cd23035.jpg

Af en toe duiken er woorden op in de Nederlandse en Engelse literatuur die ons herinneren hoe rijk en mooi de Duitse taal eigenlijk wel is. Einzelgänger is een woord dat regelmachtig opduikt in filmproducties en die we zowel in het Nederlands als het Engels overnemen in zijn Duitse vorm, überhaupt en an sich zijn nog enkele voorbeelden van Germaanse leenwoorden.

Wat is nu eigenlijk een Einzelgänger? Een gemakkelijk antwoord ligt zeker niet voorhanden.

 

Definitie

d89e6a90883f6603b0db298a65531656_medium.

Een Einzelgänger is eigenlijk iemand die bij voorkeur alleen is en compleet onafhankelijk probeert zijn eigen leven te leiden. Deze mensen zijn gekenmerkt door een sterke afstandelijkheid in sociale en familiale contacten en hebben een beperkte emotionele beleving. Het individu heeft weinig of geen behoefte aan (h)echte relaties en kiest bewust voor een autonoom leven. Het groepsgevoel is hem quasi onbekend en hij kan er ook geen enkele voldoening uit putten om activiteiten te ondernemen met andere mensen. Hij of zij wordt meestal beschreven als koel, afstandelijk, apathisch en ongeïnteresseerd.

Hoewel ze niet bepaald in grote aantallen voorkomen is het wellicht mogelijk dat iedereen wel een Einzelgänger kent. Meestal gaat het hier niet om een bewuste keuze voor dit soort leven maar wel om een karaktertrek. Verbazend is ook dat men deze personen kan vinden in alle lage van de bevolking, in alle leeftijdsgroepen en in alle etniciteiten. De behoefte aan autonomie is primordiaal voor deze mensen. Interactie tussen gewone mensen en deze zonderlingen is dan ook hoogst uitzonderlijk. De meesten van hen hebben een welbepaald omlijnd doel die ze alleen wensen te bereiken, zonder inmenging noch hulp.

Het begrip “Geluk” is hem of haar meestal onbekend en wordt aanzien als irrelevant. Sommigen slagen erin om gecamoufleerd te leven in de maatschappij doch vallen op door hun introverte extreme houding.

Doorheen de eeuwen zijn er talrijke synoniemen benoemd voor de Einzelgänger zoals: kluizenaar, heremiet, zonderling, eenzaat. In het Engels praat men meestal van loner, lone wolf, of recluse naar het Latijnse recludere (zwijgen).

Keuze

572a832b9ddd767e1c79f3fc9ca12e51_medium.

Psychologen en psychiaters hebben zich jaren gebogen over de vraag: waarom kiest iemand om als eenzaat door het leven te gaan? Verschillende potentiële redenen of oorzaken worden vernoemd zoals: trots, arrogantie, koppigheid, laag zelfvertrouwen. Theoretisch is men een Einzelgänger wanneer men het alleen zijn verkiest boven het gezelschap van anderen.

De term eenzaat is absoluut niet te verwarren met eenzaamheid. Dit zijn twee verschillende zaken en geestestoestanden. Mensen kunnen eenzaam zijn in het midden van mensen. Een Einzelgänger verkiest gewoon alleen te zijn. Een eenzame kan zowel introvert als extrovert zijn.

Een Einzelgänger verkiest om niet emotioneel belast te worden door teveel mensen rond zich heen. Het is niet zozeer dat ze een afkeer hebben van mensen, ze hebben een grotere voorliefde voor hun eigen ruimte en tijd. Eenzaten kunnen enorme energie aan de dag leggen uit de kracht van de stilte en het feit alleen te zijn.

Groepen mensen beangstigen Einzelgängers niet, ze gaan ze gewoon bewust uit de weg. De sociale verplichtingen van een groep zijn gewoon onaanvaardbaar voor deze personen. Het ontwijken is een overlevingsmechanisme en ook een middel om lastige vragen te vermijden.

Loners hebben geen verantwoordelijkheid en paradoxaal genoeg hebben ze een groot verantwoordelijkheidsgevoel. Ze zijn praktisch ingesteld en besparen zowel financieel als op het gebied van fysische inspanning. Meestal zijn ze niet onaardig georganiseerd. Het fabeltje dat ze gierig zijn, is een vooroordeel en klopt niet.

Beschrijving

2b971edc44ebff8b9d19bebeca9c4e6f.jpg

Einzelgänger zijn meestal denkers en weinig impulsief. Het zijn planners die alles zorgvuldig uitpiepen, ze houden van research en theoretisch aftoetsen. Hun vrijheid is hun grootste bezit, ze gaan en staan waar ze willen, wanneer ze dat wensen. Gezien ze geen behoefte hebben om mensen te imponeren zijn ze redelijk stressvrij en emotioneel ongenaakbaar.

Het is fout om eenzaten te bestempelen als gevaarlijke gekken, er is geen enkel wetenschappelijk verband gevonden tussen hun gemoedstoestand en agressiviteit noch criminaliteit. De meesten zijn vreedzame mensen die houden van de mystieke aura die rond hen hangt.

 

Verschil en contrast tussen introvert en Einzelgänger

858c21b8b775253953c5ab0f9f0008b7.jpg

Beide begrippen worden constant verkeerdelijk door elkaar gebruikt. In het verleden werd er stigmatisch gedacht dat er geen verschil is tussen beide groepen, niets is minder waar. Om de zaken nog wat ingewikkeld te maken kan een persoon zowel introvert zijn én Einzelgänger. Menig psychiater en psycholoog hebben de bal al mis geslagen. Men heeft een diepe kennis van de psychoanalyse nodig om beide groepen uit elkaar te kunnen houden. Een introvert kan bijvoorbeeld bewust kiezen om eenzaam door het leven te gaan. Op zich is er geen enkele negativiteit aan deze beslissing.

Het feit introvert te zijn is een karakteriële neiging om primordiaal bezig te zijn met de eigen innerlijke wereld ten koste van een meer sociaal leven. De introvert heeft de psychologische behoefte om afstand te nemen van de “kudde” – introverte mensen kunnen perfect functioneren doch zijn vlug psychisch vermoeid door andere mensen. Er is wel degelijk behoefte naar sociaal contact, familiaal leven en termen zoals liefde en vriendschap.

De drijfveren van loners en introverte individuen zijn meestal verschillend. Wanneer men vraagt aan een Einzelgänger waarom hij geen gezelschap wenst, zal deze trots verkondigen dat hij anderen niet of weinig interessant kan vinden. Een introvert zal verklaren dat hij af en toe een time out nodig heeft om zijn batterijen te herladen. Ze hebben tijd nodig om bepaalde dingen op een rij te zetten.

Een Einzelgänger zal activiteiten doen, zelfs bijvoorbeeld gaan eten in een restaurant of sport beoefenen, de absolute voorwaarde is echter dat ze dit alleen doen. Een introvert zal eerder kiezen voor een intellectuele bezigheid. Ook hier is dit voor de introvert een manier om rust te vinden.

 

Medisch-wetenschappelijk standpunt

23e1ed2a7ff1002210c68353d695ef55_medium.

Einzelgängers worden dikwijls ingedeeld bij de Schizoïde Persoonlijkheidsstoornissen (SPS), de kenmerken zijn dezelfde als de definitie supra beschreven. Het is een stoornis dat deel uitmaakt van het schizoïde spectrum. In dit spectrum zitten heel wat gedragsafwijkingen. De SPS patiënten zijn slechts goed voor 0,4 à 0,9 % van de bevolking. Er zijn bepaalde diagnostische overeenkomsten met de ziekte van Asperger, maar een SPS-patiënt wordt niet aanzien als een autist.

De diagnose is een chronisch ontwijken van sociale contacten en beperkte emotionele expressiviteit. De aandoening manifesteert zich op jonge leeftijd. Klinische kenmerken zijn:

  • Geen behoefte aan diepgaande relaties inclusief familiair.
  • Aseksuele houding.
  • Geen vrienden of goede kennissen.
  • Onverschilligheid voor lof of beledigingen. Emotioneel niet van zijn stuk te brengen.
  • Afstandelijkheid.

 

Controverse

Of de Einzelgängers behoren tot een groep met een zogenaamde stoornis staat fel ter discussie. Het is ook noemenswaardig dat ze geen gevaar betekenen voor zichzelf noch voor de maatschappij. Het catalogeren van afwijkend gedrag is soms een gevaarlijk precedent. Vooral Amerikanen zien het als een recht om zijn leven te beleven naar eigen wens. Andere therapeuten dwepen gevaarlijk dicht met termen als schizofrenie, en wijzen op een saai en onbevredigd leven.

Bedenking

b08b6c4994a3070a9d45667fa9adb9a1_medium.

Het is ontegensprekelijk dat vanuit een sociaalpsychologisch standpunt deze groep hoogst interessant is. Het valt op dat dergelijke mensen aanwezig waren in oude culturen en dat de mensen een soort van fascinatie hebben voor deze groep.

Men kan zich terecht de vraag stellen of dit de resultante is van een psychische afwijking. Mijn eerste bemerking hierop is dat de onderscheidingslijn tussen mentale toestanden zoals schizofrenie, schizothyme persoonlijkheden en schizoïde aandoeningen niet enkel dun is maar bovendien verwarrend. Lijkt mij ondertussen wel duidelijk dat deze mensen blijkbaar niet bewust lijden onder hun toestand en ze bovendien relatief normaal functioneren zonder excessen of crimineel afwijkend gedrag. Wat niet altijd kan gezegd worden van (andere) schizoïde personen. Het zelfbeschikkingsrecht lijkt mij hier dan ook aangewezen, temeer er in de literatuur geen voorbeelden te vinden zijn van individuen die psychologische bijstand hebben verzocht.

04406cc3838e654eca49d316ddfdc0df_medium.

Irriterend is wel de talloze vooroordelen waaronder deze mensen gebukt gaan. In de geschiedenis waren kluizenaars synoniem voor akelige grootmeesters van de obscure machten of verdwaalde gekken. Vandaag nog worden ze dikwijls in de filmproducties omschreven als psychopathische tijdbommen.

Een Einzelgänger is perfect te herkennen mits men weet naar welke lichaamstaal en signalen men moet zoeken. Het zal u misschien verbazen mocht u weten hoeveel beroemde en zelfs geniale personen eigenlijk echte Einzelgängers zijn of er toch een grote affiniteit mee hebben. Uit de kast komen gaan deze mensen niet doen omdat ze op die manier aandacht zouden trekken waar ze absoluut geen behoefte aan hebben. Met respect zal ik hier ook geen voorbeelden benoemen.

Einzelgänger, we kunnen onthouden dat het een prachtig woord is, dat meestal compleet verkeerd wordt gebruikt en ingevuld.  Deze mensen zijn geen zielenpoten, vragen geen medelijden. Jammer dat velen de draak steken met deze individuen, op een dag zullen diezelfde kwelgeesten misschien zelf in de eenzaamheid vertoeven, ditmaal niet gekozen. De ironie is misschien dat deze Einzelgängers hebben ontdekt dat we af en toe afstand moeten nemen van de drukte van de maatschappij, van de door mens gemaakte sociale omgangsvormen, wetten en verplichtingen en vooral dat de mens het best alleen kan nadenken en tot rust komen. Het is niet aan ons om ze te veroordelen, het rechts op anders zijn is nog steeds een humaan recht.

 

edf72908e5d36dbfb8d914765c120ce3_medium.

7f30a915b59aef092bbbb834899dc579.jpg

 

26/12/2015 10:05

Reacties (0) 

Copyright © Tallsay.com. Alle rechten voorbehouden.
Door gebruik te maken van deze website geef je aan dat je onze Algemene voorwaarden en ons Privacy statement accepteert